Skip to main content
Aia ʻoe i loko o ka pilikia a i ʻole ke noʻonoʻo nei e hōʻeha iā ʻoe iho? ʻAʻole ʻoe hoʻokahi. E ʻimi i kahi laina kōkua →

KE ALAKAʻI ʻANA I NĀ MEA ʻĒ AʻE · HAKAKĀ

Ka noho kūkaʻawale ʻana i ka wā e kūʻē ana ʻelua kānaka āu e alakaʻi nei

Ke hāʻule mai kahi hakakā ma kou pākaukau, ʻo ka huki e koho i kekahi ʻaoʻao, ʻo ia ka mea koke a ikaika. ʻOi aku ka paʻakikī o ka paʻa ʻana i waena, a ʻo ia pinepine ka mea pono loa āu e hiki ke hana. Eia ke ʻano maoli o ke kūkaʻawale, a me ke ʻano e mālama ai i ka wā e wela ai ka lumi.

He mea kanu liʻiliʻi i loko o ka ipu e waiho ana ma luna o kahi pākaukau lāʻau

Photo by Alicia Christin Gerald on Unsplash

Nā ʻōlelo aʻo wikiwiki

  • E hoʻolohe i kēlā me kēia ʻaoʻao iā ia iho.
  • E hōʻike hou ma mua o kou pane ʻana.
  • E nīnau i ka nīnau like i nā mea ʻelua.

Ke kūʻē nei ʻelua kānaka āu e hana pū nei, a ma kekahi ʻano, ua lilo ia i kou pilikia. Ua hopu paha kekahi o lāua iā ʻoe ma ke alanui mua a haʻi i kāna mana. Ua hana paha lāua ʻelua, kaʻawale, a ʻano ʻokoʻa loa nā moʻolelo ʻelua. Ma kēlā ʻano a i kēia ʻano, hiki iā ʻoe ke ʻike i ka huki. Kani kūpono aku kekahi. ʻO kekahi āu e makemake nui ai, a hilinaʻi nui ai paha, ʻo ia maopopo ka mea i hōʻino ʻia ma ʻaneʻi. Ke hina nei kou naʻau, a ʻaʻole i ʻōlelo ke kanaka ʻē aʻe.

ʻO kēlā hina ka mea e nānā ai. Ke hoʻoholo mālie ʻoe i ka mea pono, hoʻōki ʻoe i ka lilo ʻana i mea kōkua a lilo i kekahi mea komo o ka hakakā. ʻAʻole ʻo ke kūkākūkā ka hapa paʻakikī o ke kū ʻana i waena. ʻO ia ke kūʻē ʻana i ke kuko maoli e hoʻoponopono i kou ʻano ʻole ʻoluʻolu ma ka wikiwiki ʻana i kahi hoʻoholo.

ʻAʻole ʻo ke kūkaʻawale he anu, a ʻaʻole ia ʻo ka nele i nā manaʻo. ʻO ia ke kaohi ʻana i nā manaʻo a lōʻihi lawa e lohe maoli ʻia ai nā kānaka ʻelua, i mea e lilo ai ka mea e hiki mai ana i mea i loaʻa iā lāua ka lima ma laila ma kahi o kahi hoʻoholo āu i hāʻawi mai ai mai luna. Ke ʻōlelo maopopo nei ka papahana hoʻonaʻauao alakaʻi o Harvard: ʻo nā alakaʻi pono loa i kahi hakakā, ʻo lākou ka poʻe ʻaʻole koho ʻaoʻao akā hana e ʻimi i kahi hopena e paʻa ai no nā mea a pau e pili ana.

No ke aha e ʻoi aku ai ke koʻikoʻi o kou kūkaʻawale ma mua o kou hoʻoponopono

Ua pololei paha ʻoe no ka mea nāna i hoʻomaka. ʻAʻole pinepine ia e koʻikoʻi e like me kou makemake.

Ke koho ʻoe i kekahi ʻaoʻao, ʻoiai me ka mālie, ʻoiai me ke kūpono, aʻo ʻoe i ka poʻe nānā a pau i kahi haʻawina no ke ʻano e hoʻoponopono ʻia ai nā hakakā ma ʻaneʻi: ma ka hele mua ʻana i ka luna, ma ka hoʻohuli aku, ma ka lilo ʻana i punahele. ʻO ka mea i "lilo," he kakaʻikahi kona hoʻi ʻana me ka ʻae. Hoʻi ʻo ia me ka ʻukiuki, a aia i kēia manawa ʻelua pilikia, ʻo ka mea kahiko a me ka mea ʻaʻole lākou e hilinaʻi hou nei i ke kaʻina. He akamai loa hoʻi ka poʻe i ka heluhelu ʻana i ka hina o ke alakaʻi. He leo mahana iki aʻe i kekahi, he nīnau i ʻoi aku ke ʻoiʻoi i kekahi, a ua hoʻōki ka lumi i kona hoʻoholo no ka ʻaoʻao āu e kū nei.

Mālama ka noho kūkaʻawale ʻana i kekahi mea ʻoi aku ka nui ma mua o kēia kūʻē hoʻokahi. Mālama ʻo ia i ka puka me ka wehe no ka poʻe e lawe mai i nā mea paʻakikī i ka wā e hiki mai ana, ma kahi o ka hoʻopaʻa ʻana iā lākou a pahū. He palupalu kēlā wehe a kūpono e mālama.

ʻO ka mua, e ʻimi i ke ʻano o kēia hakakā

ʻAʻole like nā hakakā a pau, a ʻo ka neʻe e hoʻoponopono i kekahi ʻano, hoʻino ia i kēlā ʻano ʻē aʻe.

ʻO kekahi mau kūʻē, ʻo ia ka mea a nā mea noiʻi e kapa ai he anu. Pili lākou i ka hana ponoʻī, ka palena manawa, ke ala, nā helu, ka mea nāna kekahi. He mea pono pinepine ke hakakā anu. Ke hōʻoia nei ʻo Amy Gallo, i ka Harvard Business Review, e neʻe maoli kahi kūʻē olakino no ka hana i ka hui i kāna mau pahuhopu, a ʻo kahi hui me ka nele i ka pilikia he hui pinepine kahi i hoʻōki ai ka poʻe i ka ʻoiaʻiʻo. Ke pili maoli ke hakakā i nā manaʻo, ʻoi aku ka māmā o kāu hana. E kau i nā ʻoiaʻiʻo ma ka pākaukau, e ʻae i nā hoʻopaʻapaʻa ʻelua e hana piha ʻia, a ʻano puka maoli ka pane ʻoi aku iā ia iho.

A laila aia ke ʻano ʻē aʻe. Holo ke hakakā wela ma luna o nā manaʻoʻiʻo, nā waiwai, a me nā pilina i hōʻeha ʻia, a ʻaʻole ʻae ia i kahi pepa helu. Ua aʻo ʻo Amy Edmondson o Harvard a me kāna hoa ʻo Diana McLain Smith i ke ʻano o ka holo ʻana o kēia mau mea a loaʻa i kekahi mau hōʻailona maopopo. Hana hou ka poʻe i nā hoʻopaʻapaʻa like me ka neʻe ʻole i hoʻokahi ʻinika. Lilo ke kūkākūkā i mea pilikino, me nā hoʻopiʻi i ʻōlelo ākea ʻia a me nā kumu i nīnau ʻia ma ka malū. A piʻi mau ka wela a hiki i ka wā e hana ʻole ʻia ai kekahi mea pono.

ʻO ke kumu e koʻikoʻi loa ai kēia ʻokoʻa: ʻo ka ʻōlelo aʻo maʻamau e "hoʻokūpaʻa wale i ka hana a haʻalele i nā manaʻo ma waho," hana ia ma nā hakakā anu wale nō. E hoʻāʻo iā ia ma kahi wela a e ʻike ʻoe i ka poʻe e ʻae ana i kahi hoʻolālā hana maʻemaʻe i ka hālāwai, a laila lawe i ka hoʻopiʻi maoli ma waho o ka puka me lākou. Inā wela ka mea i mua ou, ʻo nā manaʻo ka hana. ʻAʻole hiki iā ʻoe ke huli a puni iā lākou.

Ke ʻano e paʻa maoli ai i waena

Eia ke ʻano o ke kūkaʻawale i ka manawa, ke kū nā kānaka ʻelua i mua ou a ke piʻi ka mahana.

  1. E kamaʻilio me kēlā me kēia kanaka ma mua o kou hoʻākoakoa ʻana iā lāua. E ʻohi i ka moʻolelo o kēlā me kēia ʻaoʻao iā ia iho, me ke kanaka ʻē aʻe ʻole ma laila e hoʻopaʻa a hana hoʻomaʻamaʻa. Ke hoʻolohe nei ʻoe e maopopo, ʻaʻole e nīnauele. ʻŌlelo ka poʻe i nā mea ʻoiaʻiʻo aʻe ke ʻole lākou e manaʻo e hoʻohewa ʻia nei lākou i ka manawa maoli.
  2. E hōʻike hou i ka mea āu i lohe ai ma mua o kou pane ʻana iā ia. "No laila, mai kou wahi e noho nei, ua manaʻo ʻoe ua hoʻokaʻawale ʻia ʻoe mai kahi hoʻoholo i hoʻopili i kāu hana." ʻAʻole ʻoe e ʻae nei he pololei lākou. Ke hōʻoia nei ʻoe ua hoʻolohe maoli ʻoe, ka mea e hoʻohaʻahaʻa i ka wela ʻoi aku ma mua o ʻaneʻane nā mea ʻē aʻe a pau āu e hiki ke hana.
  3. E kapa i ka manaʻo me ka ʻae ʻole i ke kūlana. ʻO "Hiki iaʻu ke ʻike i ka ʻano hoʻonāukiuki o kēlā" hoʻoia i ke kanaka me ka hoʻolaha ʻole iā ia he lanakila. ʻAno hoʻoliʻiliʻi ka ʻike ʻana i kahi manaʻo iā ia. ʻO ka mālama ʻole iā ia, ʻulu ia.
  4. E mālama i kāu mau nīnau ma ke kaulike. Inā nīnau ʻoe i kekahi kanaka e noʻonoʻo i ke ʻano i kau ai kāna mau ʻōlelo, e nīnau like i kekahi. Ke nānā pono nei ka poʻe i kēia, a hiki i hoʻokahi nīnau kapakahi ke wāwahi i hoʻokahi hola o ke kūkaʻawale akahele.
  5. E hāʻawi hou i ka hopena iā lāua. ʻAʻole kāu pahuhopu ka hāʻawi ʻana i kahi hoʻoholo. ʻO ia ke kōkua iā lāua e kūkulu i kahi mea e hiki iā lāua ke noho, no ka mea, ʻo kahi ʻaelike a ka poʻe e haku ai iā lākou iho, ʻo ia kahi e mālama maoli ai lākou.

Ma loko o ia mau mea a pau, e nānā i kou kino ponoʻī. Inā ʻike ʻoe iā ʻoe iho e ʻukiuki ana, e ʻai ana i ka maunu, e hina ana i kekahi kanaka, ʻo ia ka manawa e hoʻolohi ai a kūʻai i kahi puana ma mua o kou ʻōlelo ʻana. ʻO kou maluhia ka mea hoʻomalu mahana o ka lumi. Pēlā nō hoʻi kou hina.

Ka pahele ma kekahi ʻaoʻao

Aia kahi ʻano hāʻule e ʻano like me ke kūkaʻawale akā ʻaʻole ia, a he mea kūpono e kapa.

ʻO ia ke kuko e māhele i nā mea a pau i waena i ʻole e ʻukiuki kekahi, e mālama i kēlā me kēia hakakā ma ke ʻano he kuhihewa maʻalahi e pono ai nā kānaka ʻelua ke hālāwai i ka waena o ke ala. He ʻoiaʻiʻo ia i kekahi manawa. ʻAʻole pinepine. Inā ua hana ʻino maoli kekahi kanaka, ua wāwahi i kahi lula maoli, ua hele i kekahi mea pōʻino, a laila ʻaʻole he kūpono ka "loaʻa i nā ʻaoʻao ʻelua he kumu," he peʻe ia. Pili ke kūkaʻawale maoli i ke kaʻina, ʻaʻole i ka hopena. ʻO ia hoʻi ka lohe ʻia o nā mea a pau a me ka pili ʻana o ke kūlana like i nā mea a pau. ʻAʻole ia ʻo ka hoʻomaalili ʻana ua kaulike mau ka hewa a me ka pono.

Puka ka ʻokoʻa i nā hihia paʻakikī loa. Ke hoʻomāinoino ʻia, hoʻomāʻewaʻewa ʻia, a mālama ʻia kekahi ma kahi ʻano e komo i kahi pilikia palekana a i ʻole hana, hoʻōki kāu hana i ka uao ʻana. Hiki i ke koi ʻana i kahi kūkākūkā "e ʻaelike kākou a pau" ke hana i ka pōʻino maoli, no ka mea, ke noi nei ʻo ia i ke kanaka i hōʻeha ʻia e kūʻai no kahi mālama ʻaʻole loa ʻo ia i pono ke loaʻa. ʻO ia ka manawa e hele i waho o waena a e lawe mai i ka HR a i ʻole ka mea nāna e mālama i kēia mau mea ma kou wahi.

I ka wā e hoʻōki ai i ka hoʻāʻo ʻana e mālama iā ia ma ou iho

No ʻoe ka hapa nui o ka pilikia o kēlā me kēia lā e kōkua ai. ʻAʻole no ʻoe kekahi hapa, a ʻo ka ʻike ʻana i ka palena, ʻo ia kahi hapa o ka hana maikaʻi.

E kiʻi i ke kōkua hou aku ke hoʻā hou ke hakakā ʻoiai ka nui o nā kūkākūkā maikaʻi āu, ke kahe ia i ke koena o ka hui, a i ʻole ke hoʻopā ia i kekahi mea e pili ana i ka hoʻomāʻewaʻewa, ka hoʻokae, a i ʻole ka palekana o kekahi. ʻAʻole kēlā he hāʻule ou ma ke ʻano he mea uao. He mau kūlana i kūkulu ʻia e pono ai i ʻoi aku ma mua o hoʻokahi kanaka manaʻo maikaʻi i loko o kahi lumi mālie. Aia kahi mea uao i aʻo ʻia, kahi hoa o ka HR, a i ʻole kahi luna ma luna ou no nā hakakā i ʻoi aku ma mua o kahi hoʻoponopono hoʻomalu ʻole.

A e nānā i ka mea e uku ai kēia mau mea a pau iā ʻoe. He hana hoʻoluhi maoli ka noho ʻana i waena o nā hakakā o ka poʻe ʻē aʻe, a inā ke hāpai nei ʻoe i kekahi mau mea i ka manawa hoʻokahi, a i ʻole nalo kou hiamoe no lākou, he mea kūpono e mālama koʻikoʻi no kou pono ponoʻī. Hiki iā ʻoe ke lilo i mea paʻa no ka poʻe ʻē aʻe a koi mau i kahi e waiho ai i ke kaumaha.

I ka manawa aʻe e kūʻē ai ʻelua kānaka āu e alakaʻi nei a ʻike ʻoe i kēlā hina wikiwiki a paʻa i kekahi o lāua, e mālama iā ia ma ke ʻano he hōʻailona ma kahi o ka hopena. E hoʻolohi. E ʻae i ke kanaka ʻē aʻe e ʻōlelo. ʻO ka mana ou e hiki ke paʻa i waena, ʻoiai ʻano ʻoluʻolu ʻole, ʻo ia ka mea e hilinaʻi mau ai lāua ʻelua ke pau kēia.

Nā kumu

Ma mua o kou haʻalele ʻana, he ʻōlelo no ka mālama

Hāʻawi ʻo KEEP CALM i nā mea hana hoʻonaʻauao manuahi e kōkua iā ʻoe iho. ʻAʻole kēia he ʻōlelo aʻo lapaʻau, he hōʻoia maʻi, a i ʻole he lāʻau lapaʻau, a ʻaʻole ia he pani no ka mālama ʻana a ka loea. Inā kani kekahi mea ma ʻaneʻi me he mea ʻoi aku ma mua o ke koʻikoʻi maʻamau, he ʻanuʻu ikaika a kūpono ka launa ʻana me ka loea.

If you are in crisis or thinking about harming yourself, you are not alone. In the US, call or text 988 (Suicide & Crisis Lifeline, 24/7), text HOME to 741741 (Crisis Text Line), or call 911 in an emergency.