Hoe je een mentor vindt zonder erom te vragen

Iemand met ervaring is nu al twee keer gul voor je geweest. Ze gaven je een eerlijk antwoord tijdens een vergadering, ze namen je vraag serieus terwijl dat niet hoefde, en je bent al een week bezig een bericht aan hen op te stellen. Elke versie wordt weer verwijderd, omdat elke versie klinkt als een verzoek om iets enorms.

Het klinkt als een groot verzoek omdat het dat ook is. Het woord mentor impliceert onbetaald werk voor altijd, een open einde verplichting aan iemand die je nauwelijks kent, en een druk persoon leest het als een abonnement dat ze niet kunnen opzeggen. Het bericht schrijft zichzelf niet, omdat je om het verkeerde vraagt.

Vraag in plaats daarvan om iets kleins, specifieks en afgebakends: vijftien minuten over één beslissing die je op het punt staat te nemen. Kom daarna terug en vertel wat je met het antwoord hebt gedaan. Mentorschap is wat drie van die gesprekken vanzelf worden, en het woord hoeft nooit te vallen.

Hoe vraag ik iemand om mijn mentor te zijn?

Doe dat niet. Vraag in plaats daarvan om vijftien minuten over één echte beslissing, benoem die beslissing in het bericht en zeg voor wanneer je hem moet nemen.

Een verzoek om iemands mentor te worden is onbegrensd, ongedefinieerd en niet in te schatten, dus het veilige antwoord is een beleefde afwimpeling. Een verzoek om vijftien minuten over de vraag of je de platformrol neemt of bij betalingen blijft, is afgebakend, vleiend en makkelijk om ja op te zeggen. Het vertelt de ander ook meteen het belangrijkste: dat hun tijd aan iets echts wordt besteed.

Mensen zeggen veel vaker ja dan je verwacht. Onderzoek van Flynn en Lake, samengevat door het Greater Good Science Center aan Berkeley, ontdekte dat mensen de kans op een ja bij een direct verzoek om hulp met wel vijftig procent onderschatten. De reden is een verschil in waar beide kanten naar kijken. Jij richt je op de last die je oplegt. Zij richten zich op hoe ongemakkelijk het voelt om iemand af te wijzen die direct en beleefd heeft gevraagd.

De kansen liggen dus beter dan het concept in je concepten map veronderstelt. En hoe kleiner en specifieker het verzoek, hoe beter die kansen worden.

Wat schrijf ik precies in het bericht?

Vier zinnen en niets meer: de specifieke beslissing, waarom je juist deze persoon vraagt, het verzoek om vijftien minuten met een deadline, en een makkelijke uitweg.

Zoiets als dit. Ik twijfel tussen een specialistenpad en een managementpad en ik moet eind van de maand antwoorden. Jij hebt beide gedaan, en de manier waarop je die afweging tijdens de teamvergadering beschreef, is me bijgebleven. Zou ik in de komende twee weken vijftien minuten kunnen krijgen om drie vragen te stellen. Als de timing slecht uitkomt, geen probleem, dan laat ik het gewoon los.

Drie details maken het verschil. Benoem de echte beslissing, want een echt probleem is interessant en een vaag verzoek om loopbaanadvies is een klus. Zeg waarom juist deze persoon, want een bericht dat naar veertig anderen had kunnen gaan, leest ook alsof het naar veertig anderen ging. En geef de uitweg, want een makkelijke nee is precies wat een ja goedkoop maakt om te geven.

Kom dan voorbereid opdagen. Drie vragen opgeschreven, op tijd aanwezig, en twee minuten vroeger klaar. Vroeger klaar zijn is een klein ding dat mensen onthouden, en het is de simpelste manier om iemand te zijn aan wie nog eens vijftien minuten waard is om te geven.

Wat als ze nee zeggen, of nooit reageren?

Ga ervan uit dat het aan de agenda lag, niet aan jou, en laat het schoon los. Stuur drie maanden lang niets, en stuur dan één zin waarin je vertelt wat je hebt besloten en hoe het ging, zonder enig verzoek erbij.

De meeste keren dat iemand niet reageert, komt dat door een volle inbox in een drukke week. Een stille follow-up die nergens om vraagt en gewoon een uitkomst meldt, is ongewoon genoeg om gelezen te worden, en het verplaatst je van iemand die iets wil naar iemand die iets doet. Een verrassend aantal relaties begint bij dat tweede bericht.

Als het antwoord echt nee is, neem dat serieus en bedank de persoon één keer. Ga niet onderhandelen en leg niet uit waarom ze zouden moeten terugkomen op hun besluit. Je bouwt aan een reputatie voor twintig jaar, en degene die een nee met gratie accepteert, wordt beter onthouden dan degene die de afspraak wel kreeg.

En verbreed het veld. Mensen die uiteindelijk goed geadviseerd worden, hebben niet één mentor, ze hebben zes mensen aan wie ze elk één vraag kunnen stellen. Iemand die twee jaar op je voorligt, is vaak nuttiger dan iemand die twintig jaar voorligt, omdat die persoon de details nog herinnert en hun antwoorden nog actueel zijn.

Hoe verdien ik het tweede gesprek?

Kom terug en meld wat je met het advies hebt gedaan. Die ene handeling is wat één ontmoeting omzet in een relatie, en bijna niemand doet het.

Geef het twee of drie weken, en stuur dan vier zinnen. Dit is wat jij zei. Dit is wat ik deed. Dit is wat er gebeurde. Dank je wel. Als je hun advies niet hebt opgevolgd, zeg dat dan ook en zeg waarom, want iemand die zelfstandig over het antwoord heeft nagedacht is interessanter om te adviseren dan iemand die simpelweg gehoorzaamt.

Terugkoppelen is geen beleefdheid. Het is het enige bewijs dat hun vijftien minuten tot iets hebben geleid, en het is de reden dat het tweede gesprek makkelijk is terwijl het eerste moeilijk was. Adviseurs blijven mensen adviseren van wie het leven zichtbaar in beweging komt.

Breng dan de volgende keer iets mee. Je bent niet senior, maar je komt ook niet met lege handen. Je weet hoe jouw generatie deze baan werkelijk beleeft, je weet welke tools werken, je ziet een deel van het bedrijf dat zij niet kunnen zien, en je kunt hen het artikel sturen over hun eigen vakgebied dat ze gemist hebben. De relaties die standhouden, zijn de relaties die beide kanten op lopen, en hoe eerder de jouwe dat doet, hoe eerder het ophoudt aan te voelen als liefdadigheid.

Wat moet ik geven als ik de junior ben?

Geef het ding dat je zelf hoopt te krijgen. Je bent op dit moment senior voor iemand, wat je niveau ook is, en de vijftien minuten die je hoopt te ontvangen, zijn vijftien minuten die je deze maand zelf kunt uitdelen.

Beantwoord het bericht dat je zelf zou hebben verwijderd. Neem de persoon die twee jaar achter je zit mee voor een kop koffie en laat hen drie vragen stellen. Ga dan nog een stap verder en noem hun naam in een kamer waar ze zelf niet bij zijn, want dat is de zet die carrières echt in beweging brengt, en die bijna niemand geleerd wordt. Er is een bijbehorend stuk in deze bibliotheek, Becoming the Obvious Choice, precies over die beweging: voor mensen spreken in plaats van alleen met hen praten.

Twee eerlijke redenen, en geen karma bij geen van beide. Aan de andere kant van de tafel zitten is de snelste manier om te leren wat een verzoek makkelijk maakt om ja op te zeggen, waardoor je eigen verzoeken meteen beter worden. En mensen die uiteindelijk drie senior voorstanders hebben, zijn meestal zelf eerst iemand anders' voorstander geweest. Het is dezelfde ruimte, dezelfde gewoonte en dezelfde reeks gesprekken, in beide richtingen.

Goed mentorschap is zeldzamer dan het zou moeten zijn. Het langlopende onderzoek van Gallup onder afgestudeerden vond dat slechts veertien procent sterk instemde dat ze docenten hadden gehad die om hen gaven, hen enthousiast maakten over leren en hen aanmoedigden hun dromen na te jagen. Dat gat komt niet door onwillige mensen. Het komt door een vraag die nooit aan hen is gesteld in een vorm klein genoeg om ja op te zeggen.

De lange versie is een netwerk dat je nooit van plan was op te bouwen

Over tien jaar heb je een handvol mensen die je kunt bellen, en niemand van hen zal geronseld zijn. Het zijn mensen aan wie je één goede vraag stelde, waarna je wegging, het ding deed, en terugkwam om erover te vertellen, en een paar van hen zijn mensen voor wie jij dat als eerste deed.

Dat is een langzamer mechanisme dan een formeel mentorprogramma en een veel betrouwbaarder mechanisme, omdat er niets van afhangt van een match, een formulier of een regeling die bij een reorganisatie wordt geschrapt. Het draait op vijftien minuten per keer, en elk van die vijftien minuten is deze week al beschikbaar voor je.

Stuur dus het bericht dat je al die tijd hebt verwijderd. Benoem de beslissing, vraag om het kwartiertje, maak het makkelijk om af te wijzen, en zet de datum waarop je terugkoppelt in je agenda voordat je op verzenden drukt. Stuur dan het tweede bericht, het bericht waarin jij degene bent die de vijftien minuten weggeeft. Beide zijn dezelfde vaardigheid, en je carrière vaart er wel bij dat je het gevende deel vroeg hebt geoefend.

Bronnen

• Greater Good in Action, University of California, Berkeley, Om hulp vragen op het werk
• Gallup, Het leven op de universiteit telt mee voor het leven daarna
• Harvard Business Review, Waarom mannen nog steeds vaker promotie maken dan vrouwen
• Catalyst, Leidinggeven met een sponsorschap mindset: waarom mentorschap niet genoeg is