Skip to main content
Ingabe usenkingeni noma ucabanga ukuzilimaza? Awuwedwa. Thola ucingo losizo →
Nikela

UKUZIHOLA · IZINQUMO

Nini Unqume Ngokushesha Kumbe Ngokungasheshi

Ezinye izinqumo zifanelwa isonto lokucabanga. Iningi lifanelwa cishe imizuzu eyishumi. Ukwazi ukuthi yikuphi okuyikuphi, ikakhulukazi lapho ucindezelekile futhi wonke umuntu elindile, kuyikhono ongalakha. Nansi indlela yokwehlukanisa nokunquma kahle phansi kwengcindezi.

Isithunzi sezihlahla eduze kwamanzi ngesikhathi selanga lishona

Isithombe sithwetshulwe ngu-Eric Brehm ku-Unsplash

Amathiphu asheshayo

  • Buza kuqala, ngingakuguqula lokhu.
  • Nquma emaphesentini angamashumi ayisikhombisa, hhayi angamashumi ayisishiyagalolunye.
  • Beka umugqa wokuphetha bese uwuhlonipha.

Cabanga isikhathi sokugcina lapho waqhwaba khona esinqumweni. Mhlawumbe ukuqasha. Mhlawumbe isinqumo sesabelomali, noma ukuthi uphikise yini isikhathi sokugcina, noma ukuthi uthumele yini i-imeyili enzima. Wawunako okuningi okwakukudingekayo. Waqhubeka uqoqa okwengeziwe nokho. Wakulala, wabuye wakulala futhi, kanti ukunquma akuzange kube lula, kwaba sekhona kuphela. Ngaleso sikhathi into obuyigwema yayihlezi lapho, ngokuthula ikubiza.

Manje cabanga okuphambene. Isinqumo esisheshayo owasenza ngoba igumbi lalikubuka kanti ukuthula kwakuzwakala kubi kunokuba yiphutha. Wahamba nesibindi sakho, ngokushesha, kanti kwakubiza izinyanga.

Kokubili lokho kuyiphutha elifanayo eligqoke izingubo ezihlukene. Wafanisa isivinini esingafanele nesinqumo. Ikhono elifanele ukulakha akukona ukunquma ngokushesha, futhi akukona ukunquma ngokucophelela ngokwengeziwe. Kuwukwazi, kulowo mzuzu, ukuthi lesi yisiphi.

Umbuzo owodwa ohlela izinqumo eziningi

Kunokuhlolwa okulula okwenza umsebenzi omningi kunanoma yiluphi uhlu lokuhle-nokubi. Ngaphambi kokunquma, buza: ngingakuguqula lokhu?

UJeff Bezos wachaza izinqumo njengeminyango. Eminye iyiminyango yezindlela ezimbili. Ungena, ubuke, futhi uma ungakuthandi, ungaphinda uphume, kungalahleki okuningi. Eminye iyiminyango yendlela eyodwa. Uma usungenile, ayikho indlela elula yokubuyela lapho ubumi khona ngaphambili. Iqhinga lonke ukuyeka ukuyiphatha ngokufanayo.

Izinqumo ezingaguqulwa kufanele zenziwe ngokushesha. Hhayi ngokungacophi, ngokushesha nje. Uma ungaguqula umqondo wakho esontweni elizayo ngezindleko ezincane, khona-ke ukucabangisisa amasonto amabili ukumosha nje, kanti uma ulinda isikhathi eside kukubiza kakhulu ngamandla nangolwazi obungaluthola kuphela ngokwenza. Khetha okhetho olunengqondo kunazo zonke ongakubona njengamanje bese unyakaza. Uzofunda okwengeziwe esontweni elilodwa lesinqumo sisebenza kunenyanga eyodwa yokusicabanga.

Izinqumo ezingaguquleki yizona ezifanelwa ukunwabuza kwakho. Lezo eziyinzima ngempela noma ezibiza kakhulu ukubuyela emuva. Ukuqasha okukhulu. Ukwakha kabusha inhlangano. Ukuyeka. Isibopho esisobala ongeke usihoxise ngokuthula. Lezi zifanelwa ukucabangisisa, umbono wesibili, ubuthongo bobusuku. Chitha isineke sakho lapha, lapho sikuthengela okuthile khona ngempela.

Okuningi okuwela edeskini lakho kuwumnyango wezindlela ezimbili ogqoke okomnyango wendlela eyodwa. Isiphendula sethu phansi kokucindezela ukuphatha yonke into njengengaguquleki, okuyiyona kanye indlela abantu abahle abagcina ngayo bengabaphuzayo, abaqaphelisisayo, nababhajwe. Ngakho yenza umbuzo wokuguqula umnyakazo wakho wokuqala. Ubeka kabusha yonke into emizuzwaneni engaba mithathu.

Isibonelo esisheshayo, ngoba umugqa awuhlali usobala. "Singazama yini isonto lezinsuku ezine eqenjini" kuzwakala kukukhulu. Kuphathwa njengenqubomgomo engunaphakade, kuwumnyango wendlela eyodwa futhi ungakhathazeka. Kodwa kusebenzise njenge-uvavanyo lwamasonto ayisithupha oluhlelelwe usuku lokubuyekeza, bese kuba umnyango wezindlela ezimbili, ungakunquma ngoLwesibili. "Kufanele ngitshele iklayenti ukuthi siyahlukana" kubukeka njengomlayezo omncane, osheshayo, kodwa kuwumnyango wendlela eyodwa, uma usukhulunyiwe ngeke uphinde usingahlunywe, ngakho lowo ufanelwa isiqephu esinwabuzayo nomfundi wesibili. Izinqumo ezifanayo, izivinini eziphambene, kanti into eyodwa eyaguquka kwaba indlela obona ngayo umnyango ngokucacile. Ingxenye enkulu yomsebenzi isekwendleleni owubeka ngayo. Ungavame ukuphendula umnyango wendlela eyodwa ube owezindlela ezimbili ngokunciphisa isibopho, uvivinyo esikhundleni sokwethula okugcwele, inyanga esikhundleni sonomphela.

Umbuzo wesibili, wesikhathi lapho umnyango uyindlela eyodwa

Ake sithi usunqume ukuthi lona ngempela unzima ukuwuguqula. Ukwehla isivinini kulungile. Kodwa ukwehla kungaphenduka ukubhajwa, ngakho kusiza ukuba nomugqa wokuphetha oqotho.

Owodwa onosizo uvela kubaholi abanquma kahle esikalini esikhulu: nyakaza uma usunolwazi olucishe lube amaphesenti angamashumi ayisikhombisa alokho obungathanda ukuba nakho. Emaphesentini angamashumi amahlanu uyaqagela. Kodwa uma ubambelela emaphesentini angamashumi ayisishiyagalolunye noma ayikhulu, cishe ngokuqinisekile usulinde isikhathi eside kakhulu, kanti izindleko zokubambezela sezigqagqamile izindleko zokuba yiphutha kancane. UAndy Jassy, ebhala ku-*Harvard Business Review*, wenza iphuzu elifanayo ngokuthi kungani isivinini ngokwaso singukukhetha kobuholi: isikhathi esiningi ungaqoqa okwengeziwe okuncane, unqume, bese ulungisa njengoba ufunda, kanti amaqembu aphikelela ekuqinisekeni ngaphambi kwawo wonke umnyakazo agcina ephela nya.

Ngakho imibuzo emibili, ngokulandelana. Ngingakuguqula lokhu? Uma kunjalo, nquma manje. Uma cha, nginakho cishe amaphesenti angamashumi ayisikhombisa alokho engingakudinga ukukhetha kahle? Uma kunjalo, nquma manje nokho. Uma ungaphansi kwamashumi ayisikhombisa, qamba amaqiniso amabili noma amathathu athize angaguqula ngempela impendulo yakho, uyowathola wodwa, bese ubeka isikhathi sokunquma noma kunjani. "Ngizoba nempendulo ngoLwesine" kunqoba "uma ngizizwa sengilungile," ngoba phansi kokucindezela awusoze wazizwa usulungile.

Ingcindezi yenzani kuwe ngenkathi unquma

Nansi ingxenye izeluleko eziningi zezinqumo eziyeqayo. Imizuzu lapho lezi zinqumo zibaluleke kakhulu khona ngokuvamile yimizuzu ohlonyiswe ngayo kancane kunazo zonke ukuzenza, ngoba ingcindezi iguqula indlela ubuchopho bakho obunquma ngayo, futhi hhayi ngendlela engcono.

Lapho ugcwaliseka, ingxenye ecophelelayo, ekalayo yokucabanga kwakho iba thulile kanti ingxenye esheshayo, ezenzakalelayo ithatha izintambo. Lokho kwenziwe ngamabomu, kuhle uma udinga ukugxuma uphume emgwaqweni. Kuyinkinga uma ukhetha umthengisi noma ubhala umlayezo obucayi. Abacwaningi abafunda ukwenza izinqumo phansi kwengcindezi bathole iphethini efanayo: ingcindezi ephuthumayo ishukumisela abantu emkhubeni ikude nokucabanga okuguquguqukayo, okuqondiswe emgomweni. Ubuyela emnyakazweni ojwayelekile, okuyisisekelo, into oyenza njalo, ngisho lapho isimo esiphambi kwakho sifuna okusha. Ingcindezi iphinde igobe indlela ofunda ngayo ubungozi nomvuzo, kaningi ngezindlela ongeke uziqaphele ngaphakathi.

Akukho kulokho okusho ukuthi uphukile. Kusho ukuthi ubuchopho obucindezelekile buyithuluzi elihlukile kuleli elizolile, futhi kufanele ukubalele lokho ngendlela umshayeli wendiza abalela ngayo isimo sezulu.

Inguqulo engokoqobo imfushane:

  • Uma kuguqulwa, ubuchopho bakho obucindezelekile bulungile. Isivinini yisona sinqumo esilungile nokho, kanti isinqumo esisheshayo ongasiguqula sinobungozi obuncane ngokwesimo. Themba uhlelo olusheshayo lapha. Lwakhelwe lokhu.
  • Uma kungaguquleki, ungazi nquma ngenkathi uvusiwe. Yehlisa umzimba wakho kuqala, ukuphefumulela phandle okumbalwa okunwabuzayo, uhambo olufushane, amanzi, ikhefu langempela, bese ukubuka futhi. Awubambezeli. Ulinde ukwahlulela kwakho kwangempela kubuye kusebenze.
  • Sola impendulo esobala uma ucindezelekile. Uma ukukhetha kuzwakala kuphoqiwe kanti ukuphela kokhetho ongakubona ngokujwayelekile kwakho, lokho kaningi ngumkhuba okhulumayo, hhayi isimo. Ziphoqe ukuqamba enye indlela ngaphambi kokuzibophezela.

Ongenisa bani, futhi nini

Isivinini nokwehla akumayelana kuphela nesikhathi. Kumayelana nokuthi ungenisa bantu abangaki. Nalapha kubambelela umqondo ofanayo. Umnyango wezindlela ezimbili uvame ukungadingi umhlangano. Uma ungakuguqula ngezindleko ezincane, ukucela abantu abahlanu ukuba babeke amazwi kaningi kukuthengela nje ukubambezela nenguqulo enciphisiwe yokwahlulela kwakho. Kunqume wena, utshele abantu okunqumile, uqhubeke. Iphuzu lonke lesinqumo esiguqulwayo ukuthi izindleko zokuba yiphutha ziphansi, ngakho izindleko zokubonisana nawo wonke umuntu azilifaneli inani.

Iminyango yezindlela eyodwa yilapho abanye abantu bethola khona indawo yabo etafuleni. Hhayi ukuvota, ngokuqondile, kodwa ukubona lokho ongeke ukubone. Uma useduze nesinqumo esikhulu futhi ucindezeleke kancane, izindawo zakho ozimpumputhe zinkulu kunazo zonke, kanti umuntu wesibili olungile ilowo ozokutshela into engakhululekile kunecebisayo. Bakhethe ngamabomu. Umuntu owake wenza uhlobo olunje lwesinqumo, noma umuntu ozophila nomphumela, noma nje ozakwenu ongathabanga kakhulu ngawe. Mbuze umbuzo othize, hhayi "ucabangani," omema ukunikina amahlombe, kodwa "kufanele kube yini iqiniso ukuze lokhu kuhambe kabi." Lowo mbuzo udonsela ubungozi obala ngenkathi usengenza okuthile ngabo.

Kukhona ugibe oluthule ngakolunye uhlangothi futhi. Ukuqoqa imibono kungaphenduka indlela yokugwema ukunquma, uhlobo lokubambezela olubukeka luhloniphekile. Uma uqaphela ukuthi usumeluleki wesine kodwa usangasondeli, cishe usunayo impendulo yakho kanti ufuna imvume. Beka uhlobo olufanayo lomugqa wokuphetha obungawubekela amaqiniso. Izingxoxo ezimbili ezinhle, bese unquma.

Yakha umkhuba ngaphambi kokuwudinga

Njengezinto eziningi ezibambelela phansi kokucindezela, lokhu kuya kuba lula ngokuzejwayeza ezimeni ezizolile. Ezimbalwa ezisizayo:

Gcina umuzwa ohambayo wezindlela zakho ojwayelekile. Iningi lethu liya ngakolunye uhlangothi, mhlawumbe siyaphuthumisa izinqumo ezinkulu ukubalekela ukungakhululeki kokuzibamba, noma sikhathazeke ngezincane ezingazange zikufanele. Ukwazi ukutheleka kwakho kukuvumela ukukulungisa. Uma ungocabangisisayo, umthetho wakho u-"beka umugqa wokuphetha bese uwuhlonipha." Uma udubula usuka esinqeni, owakho u-"qamba iminyango yendlela eyodwa bese wehla isivinini kuyo."

Beka imigqa yokuphetha yezinqumo ngokuzwakalayo. Ukutshela uzakwenu "ngizonquma ngoLwesihlanu" kuguqula ukukhathazeka okungacacile kube umsebenzi onomkhawulo, futhi kukuvikela ovalweni olungenamkhawulo olwenza ukunquma kuzwakale kubi kunalokho okuyikho.

Bhala isinqumo phansi uma sikhulu. Imisho embalwa ngalokho okunqumile, obukwazi ngesikhathi, nalokho obukulindele ukuthi kwenzeke. Hhayi ukuzikala kamuva. Ukuhlukanisa umphumela omubi esinqumweni esibi, ngoba izinqumo ezinhle ngezinye izikhathi zigcina ngokwenzeka kabi kanti awufuni ukufunda isifundo esingalungile bese uqala ukungabaza yonke imizamo.

Futhi zinike umusa ofanayo obungawunika iqembu lakini. Uzokwenza ezinye zalezi kabi. Ezingaguquleki uzozilungisa nje. Ezingaguquleki yizona okwenza wehla isivinini kuqala, kanti ngisho lapho, isinqumo esicatshangisisiwe esingazange sifezeke akulona iphutha lokuziphatha. Kuyinani lokuba umuntu onquma nhlobo.

Lapho isisindo singaphezu kwendlela engasibamba

Kunomehluko phakathi kwesinqumo esinzima nesinqumo esesiyeke ukuzwakala singenzeka. Uma ukukhetha sekuphenduke into oyesabayo nsuku zonke, uma ulele uvukile uphinda izinqumo osuvele wazenza, uma ukungenqumi sekuqhubekele ngaphandle komsebenzi kuye kukho konke bese uzizwa umanqtakanqata isikhathi esiningi, lokho kufanele kuthathwe njengokungaphezu kwenkinga yokusebenza. Ukungenqumi okuqhubekayo, okubopha ingaphambana nokukhathazeka noma ukudangala, futhi lokho kuyasabela ekunakekelweni. Umelaphi noma udokotela wakho angasiza, kanti ukufinyelela ngumnyakazo onamandla, hhayi obuthakathaka. Ukuzinza okufanayo okwenza ube muhle phansi kokucindezela kufanelwe ukuvikelwa nakuwe.

Izinsuku eziningi, nokho, isixazululo sincane kunalokho okuzwakala ngayo. Buza ukuthi ungakuguqula yini. Uma ungakuguqula, nquma manje. Uma ungakwazi, fika ekwaneleni okulungile, uzolise umzimba wakho, bese ukhetha noma kunjani. Izinqumo aziphenduki ezilula. Wena uba ngcono ekuzithweleni.

Imithombo

Ngaphambi kokuba uhambe: igama ngokunakekela

KEEP CALM inikeza amathuluzi amahhala, afundisayo, okuzisiza. Lokhu akuseluleko lwezokwelapha, ukuxilongwa, noma ukwelashwa, futhi akuthathi indawo yokunakekelwa uchwepheshe. Uma kukhona lapha okuzwakala kunzima kunengcindezi evamile, kuyisinyathelo esinamandla nesifanele ukuxhumana nochwepheshe.

If you are in crisis or thinking about harming yourself, you are not alone. In the US, call or text 988 (Suicide & Crisis Lifeline, 24/7), text HOME to 741741 (Crisis Text Line), or call 911 in an emergency.