Skip to main content
Aia ʻoe i loko o ka pilikia a i ʻole ke noʻonoʻo nei e hōʻeha iā ʻoe iho? ʻAʻole ʻoe hoʻokahi. E ʻimi i kahi laina kōkua →

MANAWA PAʻAKIKĪ · HOPOHOPO OLAKINO

Ka hopohopo olakino: i ka wā e lilo ai ka hopohopo i ka maʻi

He naʻe i kou umauma, he ʻeha poʻo e mau ana i ʻelua lā, he pahu huli i ke aumoe. Inā hoʻopau ʻoe i ka nui o kou ola me ka manaʻoʻiʻo paʻa he mea ʻino loa, ʻaʻole ʻoe i nāwaliwali a ʻaʻole ʻoe hoʻokahi. Eia ka mea maoli o ka hopohopo olakino, no ke aha ʻaʻole paʻa ka hōʻoluʻolu, a he aha ka mea e kōkua iā ʻoe e hoʻi mai i kou mau lā.

He wahine e kū ana i ka ulu lāʻau me kona mau lima ma kona poʻo

Photo by Alex Sheldon on Unsplash

Nā ʻōlelo aʻo wikiwiki

  • E hoʻopaneʻe i ka nānā he ʻumikūmālima minuke, e nānā e hala.
  • E pani i ka tab ma kahi o ka huli ʻana i nā hōʻailona.
  • E helu i kāu mau nānā ma mua o kou hoʻāʻo e hoʻoliʻiliʻi.

Hoʻomaka pinepine ia me ka liʻiliʻi. He naʻe ma kahi ʻaʻole i naʻe mua. He kaha ma kou ʻili ʻaʻole āu e hoʻomanaʻo ai. He ʻeha poʻo i ka lā ʻekolu. ʻIke kahi kanaka kūpono i ia a neʻe aku. ʻIke ʻoe i ia a hāʻule kou ʻōpū, no ka mea ua lele mua kekahi ʻāpana ou i ka mea ʻino loa hiki iā ia ke manaʻo ai.

No laila nānā ʻoe. Kaomi hou ʻoe i ka wahi e ʻike inā ʻeha mau. Wehe ʻoe i kāu kelepona a kākau i ka hōʻailona i kahi pahu huli, a lawe nā hopena iā ʻoe i kahi makaʻu. Nīnau ʻoe i kekahi āu e aloha ai inā kani maʻamau kēia iā lākou. Malia paha kau ʻoe i kahi hālāwai, a malia paha hiki ʻole iā ʻoe, no ka mea hiki i ka hele ke hōʻoia i ka makaʻu. No kahi manawa, mālie ka hopohopo. A laila hoʻi mai, pinepine ʻino aku, i pili i kekahi mea hou.

Inā kani maʻamau kekahi o ia, he inoa ko ka mea āu e ola nei. Kapa nā loea olakino i ia ka hopohopo olakino, a i ʻole ka maʻi hopohopo maʻi, a ʻo ka huaʻōlelo kahiko ʻo ka hypochondria. E haʻalele kāua i kēlā huaʻōlelo kahiko, no ka mea ua hoʻohana ʻia he hōʻino, a ʻaʻohe mea o kēia e pono ai i ka hoʻomāʻewaʻewa. He ʻano hopohopo maoli, hoʻoluhi, hiki ke mālama ʻia. He ʻoiaʻiʻo ka makaʻu ʻoiai ʻaʻole ʻoiaʻiʻo ka pōʻino.

Ka ʻāpana ʻino: hoʻopunipuni kou hopohopo i nā hōʻailona

Eia ka pahele e maopopo loa ai ka hopohopo olakino. ʻAʻole ʻo ka hopohopo he manaʻo wale i kou poʻo. He hanana kino holoʻokoʻa. He puʻuwai e holo a kuʻi ana, he umauma paʻa, he hanu pōkole, he poʻo lewa, he pilikia ʻōpū, he ʻowe, he ʻeha poʻo, he ʻeha ʻiʻo. He mau hōʻailona maʻamau ia o ka hopohopo.

A ʻo ia nō hoʻi, ʻo ia pono ka ʻike āu e huli nei i kou kino.

No laila hana ka hopohopo i nā hōʻailona pono āu e heluhelu ai he hōʻoia. Kuʻi kou puʻuwai no kou makaʻu, a lilo ke kuʻi i hōʻoia hou he mea hewa i kou puʻuwai, ka mea e makaʻu aku ai iā ʻoe. Wehewehe ka Mayo Clinic i kēia pololei: makaʻu nui ka poʻe me ka maʻi hopohopo maʻi i nā ʻike kino liʻiliʻi a maʻamau a heluhelu i ka manaʻo koʻikoʻi i loko o lākou. Ke hana nei ke kino i nā mea kino maʻamau. Ke unuhi nei ka noʻonoʻo hopohopo i kēlā me kēia o lākou he hoʻoweliweli.

ʻO ia ke kumu ʻaʻole ia he hihia o ka "mālie wale." Paʻa ʻoe i kahi poʻai hoʻihoʻi kahi e hana ana ka nānā i ka mea hou e nānā ai.

No ke aha e pio wikiwiki ai ka hōʻoluʻolu

ʻAneʻane ua hoʻāʻo nā mea a pau me ka hopohopo olakino i ka hoʻoponopono maopopo. E nānā ʻia. E loaʻa ka hoʻāʻo. E nīnau pololei i ke kauka. A hana ia. No kahi ʻauinalā, i kekahi manawa kahi lā, he nui ka hōʻoluʻolu.

A laila hoʻi mai ke kānalua. Pehea inā ua hala kekahi mea iā lākou. Pehea inā ua hewa ka hoʻāʻo. Pehea kēia mea hou, ka mea ʻaʻole i uhi ʻia e ka hoʻāʻo kahiko. ʻAʻole paʻa ka hōʻoluʻolu, a pono ʻoe i kahi pā hou wikiwiki aku ma mua o ka mua.

ʻAʻole kēlā he hewa iā ʻoe. ʻO ia ke ʻano o ka hōʻoluʻolu me ka hopohopo. I kēlā me kēia manawa e hāʻule ai ka makaʻu ma o ka nānā a i ʻole ka nīnau, hoʻopaʻa kou lolo i kahi haʻawina: pēlā mākou i hana ai e nalo ai ka manaʻo ʻino, e hana hou i kēia manawa aʻe. Aʻo mālie nā hana e hōʻoluʻolu iā ʻoe i kou lolo he ʻoiaʻiʻo ka pōʻino a ʻo ka nānā hou wale ka palekana. ʻO ka hōʻoluʻolu ka makau.

Helu ka NHS i nā ʻano maʻamau o kēia. Ka nānā mau ʻana i kou kino no nā puʻu, ka ʻeha, a i ʻole ka ʻowe. Ka nīnau hou a hou ʻana i ka poʻe inā kani maikaʻi ʻoe. Ka huli ʻana i ka ʻikepili olakino ma ka pūnaewele no nā hola. Ka hopohopo ʻana ua hala kekahi mea i ke kauka a i ʻole ke kiʻi. Hele kekahi poʻe i ke ala ʻē a pale i ia a pau, haʻalele i nā hālāwai a hōʻole e nānā i kekahi mea olakino, no ka mea hiki ʻole ke nānā kokoke loa. Kuhikuhi ka Cleveland Clinic ʻo kēia pale e hana hewa nō hoʻi, no ka mea ʻo ka pale ʻana i ka mālama e ulu ai ka makaʻu ma kahi o ka hoʻomālie.

Ka mea e hoʻowehe maoli ai i ka paʻa

ʻAʻole ʻo ka pahuhopu ma ʻaneʻi ka hoʻōki ʻana i ka mālama i kou olakino. ʻO ia ka hoʻōki ʻana i ka hopohopo mai ka holo i kou lā. ʻO ka mea e kōkua nui ʻo ke aʻo ʻana e noho me ka maopopo ʻole me ka ʻimi koke ʻole i ka hana nānā e nalo pōkole ai ia. Kani maʻalahi kēlā a he paʻakikī maoli, no laila e hele mālie a e hele ma nā ʻanuʻu liʻiliʻi.

E helu i nā hana ma mua o kou hoʻololi iā lākou

No kekahi mau lā, e nānā wale. ʻEhia manawa āu i nānā ai i kou kino i kēia lā? ʻEhia manawa āu i nīnau ai no ka hōʻoluʻolu, a i ʻole i huli ai i kekahi mea? Mai hoʻoholo i ka helu. Manaʻo ka NHS e mālama i kēia ʻano helu, no ka mea kāhāhā ka nui o ka poʻe i ka pinepine o kā lākou hana, a ʻaʻole hiki iā ʻoe ke hoʻoliʻiliʻi i kahi hana hiki ʻole iā ʻoe ke ʻike. A laila e ʻimi e hoʻohaʻahaʻa iā ia liʻiliʻi, ʻaʻole i ka ʻole i ka pō hoʻokahi. He holomua maoli kekahi mau nānā emi i kēia pule ma mua o ka pule i hala.

E hoʻopaneʻe i ka makemake ma kahi o ka hakakā

Ke pā mai ka huki e nānā a huli, ʻaʻole pono ʻoe e lanakila i kahi hākōkō me ia. E kau wale i kahi māwae ma waena o ka makemake a me ka hana. E haʻi iā ʻoe iho e kali ʻoe i ʻumikūmālima minuke, a i loko o ia mau minuke e hele e hana i kekahi mea e hoʻohana ai i kou mau lima a i ʻole kou kino. E hele wāwae. E kāhea i kahi hoaaloha no kekahi mea ʻē loa. Piʻi a hāʻule nā makemake hopohopo me he nalu lā, a hala kekahi helu kāhāhā o lākou ma ko lākou ʻano iho inā ʻaʻole ʻoe e hānai iā lākou koke.

E kākau i ka hopohopo me kahi manaʻo paʻa aku

E lawe i ka makaʻu i waho o kou poʻo a ma luna o ka pepa. E kaha i ʻelua kolamu. Ma ka hema, ka manaʻo hopohopo e like me kona kani: "He hōʻailona kēia ʻeha poʻo he mea ʻino loa." Ma ka ʻākau, kahi ʻano kaupaona aku āu e hāʻawi ai i kahi hoaaloha: "He kaumaha, he wai ʻole, a i ʻole he lā kiʻi lōʻihi ka hapa nui o nā ʻeha poʻo, a ua hana kēia i ka mea a lākou e hana ai." ʻAʻole ʻoe e hoʻāʻo e hoʻopaʻapaʻa iā ʻoe iho i waho o ka makaʻu a hōʻoia ua maikaʻi ʻoe. Ke hoʻomaʻamaʻa nei ʻoe e paʻa i kahi manaʻo ʻelua, ʻolu aku i ka manawa like.

E koho i hoʻokahi kauka a me kahi lula kūpono

Loaʻa i ka nui o ka poʻe me ka hopohopo olakino i ka mālama i hoʻopuehu ʻia ma nā kauka he nui a me nā hoʻāʻo i hana hou ʻia, ka mea e hoʻonui ana i ka ahi ma kahi o ka maluhia. He kōkua ka loaʻa o hoʻokahi loea āu e hilinaʻi ai a me kahi ʻae ʻana pehea e hana ai ka nānā, i hiki ka hōʻoluʻolu mai kahi paʻa ma kahi o kahi huli aumoe pīhoihoi. A pono ka pūnaewele i kona lula ponoʻī. ʻAneʻane lawe mau ka huli hōʻailona i ka wehewehe kakaʻikahi a makaʻu loa, ʻaʻole loa ka mea maʻamau a kūpono. Inā hiki ʻole iā ʻoe ke kū ma hope o hoʻokahi nānā, ʻo ke koho ʻoluʻolu ka pani i ka tab.

E lawe mālie i kou ola i hope

Hoʻoliʻiliʻi ka hopohopo olakino i ka poʻe. Haʻalele ʻoe i ka hoʻomaʻamaʻa no kou makaʻu i kou pana puʻuwai. Haʻalele ʻoe i nā hoʻolālā no ka mea kani pōʻino ka hele i waho. Hōʻoia mālie kēlā me kēia mea āu e pale ai he pōʻino. No laila e hoʻohui hou i nā mea i nā ʻano liʻiliʻi. Ka hele wāwae, ka hale haʻuki, ka ʻaina ahiahi, ka huakaʻi. ʻO ka hoʻi ʻana i ke ola maʻamau he ʻāpana o ka lapaʻau, ʻaʻole he makana no ka pau ʻana.

Ka manawa e lawe mai ai i ke kōkua maoli

ʻAʻole kēia he pani no ka mālama kūpono, a ʻaʻole pono ʻoe e paʻa iā ia hoʻokahi. Inā ke lawe nei ka hopohopo i nā ʻāpana maoli o kou lā, ke pale nei iā ʻoe mai ka hana a i ʻole ka hiamoe a i ʻole ka poʻe āu e aloha ai, ʻo ia ka hōʻailona e kamaʻilio ai me ke kauka. Haʻi maopopo ka NHS: e ʻimi i ke kōkua ke hoʻōki ka hopohopo iā ʻoe mai ke ola maʻamau, a i ʻole ke hana ʻole ka kōkua-iho hoʻokahi.

He paʻa ka nūhou maikaʻi ma ʻaneʻi. Pane maikaʻi ka hopohopo olakino i ka lapaʻau. ʻO ke ala maikaʻi loa he ʻano lapaʻau kamaʻilio i kapa ʻia ʻo ka cognitive behavioral therapy, a i ʻole CBT, ka mea a ka Mayo Clinic a me Cleveland Clinic e kuhikuhi mua ai. Hana ia pololei i ke poʻai a kāua i wehewehe ai, e kōkua iā ʻoe e unuhi hou i kēlā mau ʻike kino a e hoʻokuʻu mālie i nā hana nānā a me ka hōʻoluʻolu e mālama nei i ka makaʻu e ola. No kekahi poʻe, hiki i ke kauka ke ʻōlelo i ka lāʻau. Hiki i kahi loea maoli ke hoʻokohu i kēia iā ʻoe ʻoi aku ma mua o kekahi ʻatikala, a ʻo ka ʻimi ʻana i kēlā kōkua he hana ikaika, ʻaʻole he hāʻule o ka naʻau.

Hoʻokahi mea hope, no ka mea he koʻikoʻi. ʻAʻole ʻo ka loaʻa o ka hopohopo olakino he mea ʻaʻole loa ʻoe e maʻi, a ʻaʻole ia he mea he wahaheʻe kēlā me kēia hopohopo āu. ʻO kona manaʻo ua piʻi loa kou ʻōnaehana makaʻu a hoʻomaka e kani i nā mea maʻamau. ʻAʻole ʻo ka hana ka hoʻōki ʻana i ka mālama i kou kino. ʻO ia ka hoʻihoʻi ʻana i kēlā makaʻu i kahi leo hiki iā ʻoe ke ola, i lawe kou olakino i ka nui kūpono o ka wahi i kou ola a hāʻawi i ke koena iā ʻoe.

Nā kumu

Ma mua o kou haʻalele ʻana, he ʻōlelo no ka mālama

Hāʻawi ʻo KEEP CALM i nā mea hana hoʻonaʻauao manuahi e kōkua iā ʻoe iho. ʻAʻole kēia he ʻōlelo aʻo lapaʻau, he hōʻoia maʻi, a i ʻole he lāʻau lapaʻau, a ʻaʻole ia he pani no ka mālama ʻana a ka loea. Inā kani kekahi mea ma ʻaneʻi me he mea ʻoi aku ma mua o ke koʻikoʻi maʻamau, he ʻanuʻu ikaika a kūpono ka launa ʻana me ka loea.

If you are in crisis or thinking about harming yourself, you are not alone. In the US, call or text 988 (Suicide & Crisis Lifeline, 24/7), text HOME to 741741 (Crisis Text Line), or call 911 in an emergency.