Nā ʻōlelo aʻo wikiwiki
- E hoʻolōʻihi i kāu hanu i waho ma mua o kou hanu i loko.
- E hoʻoholo e aʻo i kahi mea hoʻokahi no kekahi.
- E hoʻonohonoho i kahi pahuhopu liʻiliʻi: e noho he kanahākūmālima minuke.
Puka mua ka makaʻu. He mau hola ma mua o ka ʻaina ahiahi, i kekahi manawa i ka pō ma mua, ʻike ʻoe iā ʻoe iho e holo ana i nā hiʻohiʻona liʻiliʻi i loko o kou poʻo: ka mālie ma hope o kāu ʻōlelo hewa ʻana, ka manawa āu e ʻike ʻole ai i kahi e kū ai, ke ʻano o ka maka a kekahi e hana ai. ʻAʻole i hana ʻia kekahi o ia mau mea. Ke hoʻomākaukau mua nei ʻoe iā ʻoe iho no laila.
ʻO ia hoʻomākaukau ka ʻāpana e hoʻoluhi ai iā ʻoe. I kou hōʻea ʻana, ua noho mua ʻoe i ka mana ʻino he ʻumi manawa, a ua makaʻala kou kino no lākou a pau. ʻO ka nūhou maikaʻi i hūnā ʻia ma laila he kūpono ke ʻōlelo pololei: ʻo ka ʻāpana paʻakikī loa, ʻo ia pinepine ke kali ʻana, ʻaʻole ka hanana. I kou komo ʻana i ka lumi a kamaʻilio me kanaka maoli, ʻaʻole he nui ka ʻai a ka makaʻu ma mua o kāu noʻonoʻo.
Inā kamaʻāina kēia, he lehulehu kou. ʻO ka hopohopo no nā kūlana pili kanaka no nā lā a i ʻole nā pule ma mua o ko lākou hana ʻana, ʻo ia kekahi o nā hiʻohiʻona maʻamau loa o ka hopohopo pili kanaka, a ʻoi aku ia ma mua o ka hilahila maʻamau. Hoʻomaka pinepine ia i ka ʻōpiopio, pinepine i ka wā kamaliʻi a i ka wā ʻōpio, a hiki iā ia ke hoʻololi mālū i nā hoʻoholo no kekahi manawa lōʻihi ma hope. ʻAʻole ʻoe palupalu. Ke pane nei ʻoe i kahi ʻōnaehana i lawe koʻikoʻi i kekahi pilikia ma kahi o ke ala.
No ke aha e pane ai kou kino ma mua o ka hana ʻana o kekahi mea
Eia ka mea no ka ʻōnaehana aʻa: ʻaʻole ia e kali no ka hōʻoia. Hiki i ka manaʻo wale o ka nānā ʻia ʻana, ka hoʻopaʻi ʻia ʻana, a hopu ʻia ʻana ke hoʻāla i ke kāhea like me kahi pilikia maoli. Wikiwiki kou puʻuwai. Wela kou helehelena. Haʻalulu paha kou mau lima, hāʻuli kou ʻōpū, hakahaka koke kou noʻonoʻo i ka manawa āu e makemake ai i ka ʻoi. He mau hōʻailona kino maʻamau ia, a ʻaʻole lākou he hoʻoholo no ka holo ʻana o ka pō. ʻO kou kino wale nō e hoʻomākaukau ana no kahi hakakā e hiki ʻole mai ana.
ʻO ka pilikia, lilo nā hōʻailona i pilikia ponoʻī. ʻIke ʻoe i ka ʻula ʻana o kou helehelena, manaʻo ʻoe hiki i nā kānaka a pau ke ʻike, hoʻoholo ʻoe hōʻike ia i kekahi mea hewa nou, a piʻi nui ke kāhea. Hānai ka makaʻu i ka makaʻu. ʻO ka ʻike ʻana aia kēlā poʻai ka ʻowā mua i loko ona. I ka puʻuwai e kuʻi ana i loko o ke kaʻa ma mua o kou komo ʻana, hiki iā ʻoe ke kapa iā ia no ka mea ʻo ia maoli. ʻO ka hoʻomākaukau kēia, ʻaʻole ka pōʻino.
He aha ka mea a ka hopohopo e hoʻāʻo nei e hana
ʻO ka hapa nui o ka makaʻu pili kanaka ma mua, ʻo ia ko kou noʻonoʻo e hoʻāʻo ana e mālama palekana iā ʻoe ma o ka wānana ʻana i ka wā e hiki mai ana. He hewa wale nō kāna hana. Hoʻopiha ia i nā hakahaka me nā hihia ʻino loa a hōʻike iā lākou ma ke ʻano he ʻoiaʻiʻo.
He inoa maʻalahi ko nā loea no ʻelua o kēia mau hana. ʻO kekahi ka wānana hope (fortune-telling), kahi āu e mālama ai i kahi koho no ka mea e hiki mai ana me he mea lā ua hana mua ʻia. ʻO kekahi ka heluhelu noʻonoʻo (mind-reading), kahi āu e hoʻoholo ai ua ʻike ʻoe i ka manaʻo o kekahi nou me ka hōʻike ʻole. "E manaʻo lākou he kanaka manakā wau." "E ʻike nā kānaka a pau he hopohopo koʻu." Kani me he ʻike lā kēia mau mea. He wānana lākou, a hiki i ka wānana ke hewa.
ʻAʻole pono ʻoe e hoʻopaʻapaʻa i kou mau hopohopo a mālie. Pono wale ʻoe e hoʻōki i ka lawe ʻana iā lākou ma ke ʻano he ʻoiaʻiʻo. He manaʻo ka manaʻo. ʻAʻole ia he ʻoiaʻiʻo, a ʻaʻole ia he wānana.
He ʻehia mau mea e kōkua maoli ai ma mua
ʻAʻole kekahi o kēia e hoʻonalo i ka hopohopo, a ʻaʻole ia ka pahuhopu. ʻO ka pahuhopu ka hoʻēmi ʻana i ka leo i lawa e komo ai ʻoe a ʻo ʻoe iho. E koho i hoʻokahi a ʻelua. ʻO ka hoʻāʻo ʻana i nā mea a pau i ka manawa hoʻokahi he ʻano koʻikoʻi ponoʻī ia.
- E hoʻolōʻihi i kāu hanu i waho ma mua o kou komo ʻana. E noho no kekahi minuke a hana i kāu hanu i waho i lōʻihi aku ma mua o kou hanu i loko. ʻO ka hanu lōʻihi, mālie i waho kekahi o nā wehe pololei e haʻi ai i kou kino ua pau ka pilikia. ʻEkolu a ʻehā o lākou i loko o ke kaʻa a ma ka hallway ua lawa pinepine e hoʻokuʻu i kou poʻohiwi i hoʻokahi ʻiniha.
- E kapa i ka hopohopo, a laila e hoʻāʻo iā ia. E hopu i ka wānana ma nā huaʻōlelo. "Manaʻo nō ʻaʻohe aʻu mea e ʻōlelo ai." A laila e nīnau, me ka mālie, inā ʻike maoli ʻoe i kēlā, a ke wānana hope nei paha ʻoe. ʻAʻole ʻoe e hoʻāʻo nei e lanakila i ka hoʻopaʻapaʻa. Ke hoʻokuʻu wale nei ʻoe i ka paʻa.
- E hāʻawi iā ʻoe iho i kahi hana e kuhikuhi ai i waho. Holo ka hopohopo pili kanaka ma ka nānā ponoʻī ʻana iā ʻoe iho, kēlā kāmela hoʻoluhi i loko e nānā ana i kou helehelena a me kou leo ponoʻī. E kau i kou manaʻo i nā kānaka ʻē aʻe. E hoʻoholo ma mua e aʻo i kahi mea ʻoiaʻiʻo no kekahi, a e nīnau i kahi nīnau ʻelua ma hope o kā lākou pane ʻana i ka mua. ʻAʻole hiki i ka noʻonoʻo ʻimi a me ka nānā ponoʻī iā ʻoe iho ke noho i ka lumi hoʻokahi.
- E hoʻēmi i ka pahuhopu me ka makemake. ʻAʻole pono ʻoe e hoʻohiwahiwa. ʻAʻole pono ʻoe ʻo ke kanaka hoihoi loa ma laila. "E noho au no kanahākūmālima minuke a kamaʻilio me ʻelua kānaka" he pō maikaʻi ia. ʻO ka hoʻēmi ʻana i ka pahuhopu e hoʻēmi i ka pilikia.
- E haʻalele i nā mea hana āu e hilinaʻi ai e nalo ai. Ka hūnā ʻana i loko o kou kelepona, ka hoʻomaʻamaʻa ʻana i kēlā me kēia ʻōlelo, ke kū ʻana ma kahi o ka puka, ke kamaʻilio wale ʻana me ka mea hoʻokahi āu e ʻike mua ai. Kani palekana kēia, a i ka manawa, he palekana lākou. Ma hope, aʻo mālū lākou i kou lolo ua pilikia maoli ke kūlana a ola wale ʻoe ma ka hūnā ʻana. ʻO ka hoʻokuʻu ʻana i kekahi o lākou, he iki wale, ʻo ia ke ʻano e hoʻēmi mau ai ka makaʻu.
I kou ala hoʻi i ka home, e akahele me ka hoʻokani hou
Aia kekahi hoʻopalau lua ʻole i manaʻo ʻia e ka hapa nui o nā kānaka: ka nānā hou ʻana ma hope. Hōʻea ʻoe i ka home, ʻoluʻolu ʻoe ua pau, a laila hoʻomaka kou noʻonoʻo e hoʻokani hou i kēlā me kēia kekona hilahila i ka mālie loa. Kani me he ʻoiaʻiʻo lā kēlā nānā hou. ʻAneʻane he ʻino mau ia i hoʻonani ʻia ma ke ʻano he ʻoiaʻiʻo.
ʻO ka hoʻokani hou ka hopohopo e loaʻa ai ka ʻōlelo hope. Huki ia i nā kekona ʻelua i hilahila a kala i nā minuke he iwakālua i maikaʻi. Inā hiki, e ʻike i kona hoʻomaka ʻana a hōʻole i ke kono. Ua hele ʻoe. Ua noho ʻoe. Helu kēlā, ʻaʻole ma ka mālie o kekahi manawa hoʻokahi.
I ka manawa ʻoi aku ka hopohopo ma mua o ka hopohopo
He kanaka ka hopohopo iki ma mua o kahi mea pili kanaka nui, a ʻaʻole pono nā hopohopo a pau i kahi inoa a hoʻoponopono. Akā aia kahi laina kūpono ke nānā. Inā ke alakaʻi nei ka makaʻu i kou ola, inā ke hōʻole nei ʻoe i ka hana, ke kula, nā pilina, a i nā mea āu e makemake maoli ai no ka mea kani hiki ʻole ke hoʻomanawanui i ka ʻāpana pili kanaka, kūpono ke lawe koʻikoʻi i kēlā. Pēlā nō inā puka ka makaʻu no nā kūlana maʻamau e like me ke kelepona ʻana a i ke kūʻai ʻana i kekahi mea ma kahi pākaukau, a inā ua alakaʻi ia i ka hana no nā makahiki.
He maʻamau ka hopohopo pili kanaka, ua maopopo ia, a pane maikaʻi ia i ka mālama. ʻO ka olakino kamaʻilio i kūkulu ʻia a puni iā ia, ʻo ia hoʻi ka cognitive behavioral therapy, he hōʻike ikaika ko hope, a no kekahi poʻe kōkua ka lāʻau. Hiki i kahi kauka a loea ke kōkua iā ʻoe e ʻike i ka mea kūpono. ʻAʻole ka ʻimi kōkua ʻana he hōʻailona ua hāʻule ʻoe i ka mālama hoʻokahi ʻana i kēia. He neʻe kūpono ia no kahi pilikia ʻoi aku ma mua o ka mea i manaʻo ʻia e hoʻoponopono ʻia e kahi hana hanu.
No kēia manawa, i ka manawa hou āu e noho ai i loko o ke kaʻa e ʻōlelo ana iā ʻoe iho e haʻalele i ke komo, hiki iā ʻoe ke hoʻāʻo e noho i hoʻokahi puʻu lōʻihi aku ma mua o ka makemake o ka makaʻu. ʻO ka mana o ke ahiahi i loko o kou poʻo, ʻo ia ka mea ʻino loa. ʻAʻole pinepine ka mea maoli.
Nā kumu
- National Institute of Mental Health, Social Anxiety Disorder: More Than Just Shyness
- NHS, Social anxiety (social phobia)
- Mayo Clinic, Social anxiety disorder (social phobia) — Symptoms and causes