O ti lo ọdún méjì nínú ohun tí o mọ̀ ṣe dáadáa. Iṣẹ́ náà ń lọ dáadáa, àwọn ènìyàn ń fi ọ̀pọ̀ sí i lé ọ lọ́wọ́, ìgbésẹ̀ tí ó tẹ̀lé e sì hàn kedere láti ibi tí o dúró sí. Ṣùgbọ́n níbìkan nínú oṣù tí ó kọjá, o rí ara rẹ tí o ń gbìyànjú láti rántí bóyá ìwọ ni o yàn èyí tàbí o jogún rẹ̀.
Ìbéèrè yẹn tọ́ sí ìṣẹ́jú mẹ́wàá, kì í ṣe oṣù mẹ́wàá, ìdánwò sì wà fún un. Ìbéèrè méjì, tí a bèèrè ní kedere, pẹ̀lú ìkọjá tí ó ṣe kedere àti ìkùnà tí ó ṣe kedere. Wọn kò bi ọ́ bóyá inú rẹ dùn sí iṣẹ́ rẹ, bóyá o dúpẹ́, tàbí bóyá o wà ní ọ̀nà tí ó tọ́ ní ọ̀nà tí ó tóbi. Wọ́n ń bi ọ́ ibi tí ète náà ti wá àti ohun tí a fi ṣe é, ète tí a yá sì máa ń kùnà wọn kíákíá. Ète ìdánwò yìí kì í ṣe láti mú ọ kúrò nínú ohunkóhun. Ó jẹ́ láti rí i dájú pé agbára tí o fẹ́ ná ní ọdún márùn-ún tí ó ń bọ̀ yóò bà lórí ohun tí ìwọ fúnra rẹ yàn.
Kí ni àwọn ìbéèrè méjì náà?
Ọ̀kan: ṣé o ì bá ṣì fẹ́ èyí bí kò bá sí ẹnìkan tí yóò mọ̀ láé pé o rí i gbà? Èkejì: ṣé o fẹ́ iṣẹ́ ojoojúmọ́ náà, ni tàbí orúkọ ipò tí ó wà ní ìparí nìkan ni o fẹ́?
Bi wọ́n ní ọ̀kọ̀ọ̀kan, nípa ète kan pàtó, sókè bí o bá lè ṣe é. Ìbéèrè àkọ́kọ́ ń yọ àwọn olùwòran kúrò. Ìkejì ń yọ ìparí kúrò. Ohunkóhun tí ó bá kù lẹ́yìn àwọn méjèèjì ni apá tí ó jẹ́ tìrẹ.
Ète tòótọ́ máa ń yege nínú méjèèjì. O ì bá ṣì fẹ́ ilé iṣẹ́ náà bí ó bá ń ṣiṣẹ́ lábẹ́ orúkọ ẹlòmíràn. O ì bá ṣì fẹ́ ọgbọ́n náà bí kò bá sí ẹni tí yóò pàtẹ́wọ́. Àti pé ọjọ́ Ìṣẹ́gun lásán nínú iṣẹ́ náà jẹ́ ohun tí o ì bá yàn ju àyè ìtura mìíràn lọ. Ète tí a yá máa ń kùnà lẹ́sẹ̀kẹsẹ̀ ní ọ̀nà tí ó hàn: ìfẹ́ rẹ̀ máa ń tàn kúrò ní kété tí àwọn olùwòran bá kúrò, iṣẹ́ ojoojúmọ́ sì di ohun tí o ń fara dà ní pàṣípààrọ̀ fún ìṣẹ́jú kan ní ìparí.
Ìkọjá àpapọ̀ wọ́pọ̀, wọ́n sì ń fún ni ní ìsọfúnni dípò kí wọ́n pa ni. Ọ̀pọ̀ ènìyàn máa ń rí i pé ète náà jẹ́ tiwọn ṣùgbọ́n àkókò rẹ̀ ni a yá, tàbí pé pápá iṣẹ́ náà jẹ́ tiwọn ṣùgbọ́n orúkọ ipò pàtó náà wá láti ọ̀dọ̀ olùdarí kan.
Kí ni ó mú kí ìdánwò “láìsí olùwòran” ṣiṣẹ́?
Nítorí pé ó ń ya ohun tí o mọyì sọ́tọ̀ kúrò nínú ohun tí o fẹ́ kí wọ́n rí ọ bí ẹni tí ó mọyì rẹ̀, àwọn méjèèjì sì ń mú agbára tí ó yàtọ̀ gan-an jáde lórí àkókò gígùn.
Sheldon àti Elliot tọ àwọn ènìyàn lẹ́yìn nínú ìlépa ète wọn nínú ìwádìí ọlọ́dún mẹ́ta, wọ́n sì rí i pé àwọn ète tí ó bá ìfẹ́ àti ìlànà ẹni fúnra rẹ̀ mu ni ó fa agbára tí ó dúró pẹ́ jùlọ, tí ó ṣeéṣe jùlọ láti rí gbà, tí ó sì mú ìdùnnú ọkàn púpọ̀ sí i wá nígbà tí a bá rí wọn gbà. Àwọn ète tí a gbà nítorí ìdí òde kùnà nínú ìdí mẹ́tẹ̀ẹ̀ta.
Ìtumọ̀ rẹ̀ ní àṣà jẹ́ nípa ọdún kẹta, kì í ṣe ọdún kìíní. Ẹnikẹ́ni lè ta agbára líle sí ète tí a yá fún oṣù méjìdínlógún, ìdí nìyẹn tí ìdánwò yìí kì í fi ṣe ìbéèrè nípa agbára ìtara rẹ lóde òní. Ààlà náà ń ṣí nígbà tí iṣẹ́ náà bá dẹ́kun láti hàn, tí kò sì sí ẹnìkan ní àyíká tí yóò yanu. Ète tí ó wà níwájú olùwòran nìkan yóò dẹ́kun láti so èso ní àwọn ọjọ́ tí kò sí ẹni tí ń wò, àwọn ọjọ́ wọ̀nyẹn sì pọ̀ jùlọ.
Bí o bá kùnà ìbéèrè yìí, wọ́n ti fún ọ ní ìsọfúnni tí ó wúlò ní ìnáwó kékeré, ní nǹkan bí ìṣẹ́jú kan, ní ọdún kejì dípò ọdún kẹjọ.
Kí ló dé tí fífẹ́ iṣẹ́ ojoojúmọ́ fi ṣe pàtàkì ju fífẹ́ àbájáde lọ?
Nítorí pé ìwọ yóò lo bí ẹgbẹ̀rún ọjọ́ méjì lórí iṣẹ́ ojoojúmọ́ àti nǹkan bí wákàtí kan lórí àbájáde, ìwọ̀n yẹn kò sì bìkítà bí inú rẹ ṣe rí sí i.
Csikszentmihalyi àti LeFevre fún àgbà mẹ́rìnlélọ́gọ́rin ní ẹ̀rọ ìkìlọ̀ fún ọ̀sẹ̀ kan, wọ́n sì rí i pé bí ìrírí wọn ṣe dára tó sinmi lórí bóyá ìṣòro iṣẹ́ àti ọgbọ́n wọn bára mu, àti pé ọ̀pọ̀ àwọn ìṣẹ́jú tí wọ́n rì sínú nǹkan ṣẹlẹ̀ ní ibi iṣẹ́ dípò nínú ìsinmi. Rírì sínú nǹkan wà nínú iṣẹ́ ojoojúmọ́, èyí sì fi hàn pé ìbéèrè ọjọ́ Ìṣẹ́gun kì í ṣe ìbéèrè nípa ìfaradà. Ìbéèrè ni nípa bóyá àwọn wákàtí náà fúnra wọn ní ohun kan nínú fún ọ.
Sọ ọ́ ní pàtó dípò ní gbogbogbò. Kì í ṣe ṣé mo fẹ́ ṣàkóso ilé iṣẹ́, ṣùgbọ́n ṣé mo fẹ́ lo àárọ̀ ọjọ́ Ìṣẹ́gun lórí gbígba òṣìṣẹ́, ìṣàn owó àti oníbàárà kan tí ó ṣòro. Kì í ṣe ṣé mo fẹ́ jẹ́ òǹkọ̀wé, ṣùgbọ́n ṣé mo fẹ́ lo wákàtí méjì láti tún ìpínrọ̀ mẹ́rin kan náà kọ. Lẹ́yìn náà bi ẹnìkan tí ó ń ṣe é lóde òní ohun tí ọ̀sẹ̀ rẹ̀ ní nínú gan-an, kí o sì tún bi ìbéèrè náà lórí ìdáhùn rẹ̀ dípò lórí àwòrán tí o ní nínú ọkàn nípa iṣẹ́ náà.
Níbo ni àwọn ète tí a yá ti ń wá?
Láti ọ̀dọ̀ àwọn ènìyàn tí o dúró lẹ́gbẹ̀ẹ́ wọn nígbà tí wọ́n ń lépa nǹkan kan, èyí sì jẹ́ ọ̀nà tí a ti ṣàkọsílẹ̀ rẹ̀, kì í ṣe àìlera ìwà. Aarts, Gollwitzer àti Hassin fi hàn nínú ìwádìí mẹ́fà pé àwọn ènìyàn máa ń gba ète tí ìwà ẹlòmíràn tọ́ka sí, wọ́n sì máa ń ṣe é ní ipò mìíràn, láìsí pé wọ́n pinnu rẹ̀.
Ìdí nìyẹn tí ìgbésẹ̀ kẹta ìdánwò yìí fi jẹ́ láti dárúkọ ẹni náà. Kọ orúkọ ẹni tí o kọ́kọ́ gbọ́ ète yìí lẹ́nu rẹ̀ sílẹ̀: olùdarí kan, òbí kan, olùdásílẹ̀ kan tí o ti ń kà fún ọdún méjì, ẹnìkan tí ọ̀rọ̀ rẹ̀ dùn gan-an lórí ẹ̀rọ ayélujára. Dídárúkọ wọn kì í ṣe ẹ̀sùn. Ọ̀pọ̀ ète ni ó dé ní ọ̀nà yìí tí ó sì wá di tìrẹ ní tòótọ́, Lockwood àti Kunda sì rí i pé àpẹẹrẹ tí ó tayọ máa ń gbé ni ró dípò kí ó rẹ̀ ni sílẹ̀ nígbà tí àṣeyọrí náà bá dàbí ohun tí ẹni lè dé, tí pápá náà sì jẹ́ èyí tí ó jẹ́ ọ́ lógún.
Àmì rẹ̀ ni ohun tí ó ṣẹlẹ̀ lẹ́yìn náà. Ète tí ó dé láti ọ̀dọ̀ ẹlòmíràn tí ó sì di tìrẹ yóò máa so èso nígbà tí ẹni náà kò bá sí nínú àwòrán mọ́. Ète tí ó ṣì jẹ́ tiwọn máa ń dákẹ́ nígbà tí o bá dẹ́kun kíka wọn, tàbí ó máa ń yí ìrísí padà nígbà gbogbo tí wọ́n bá yí ọ̀nà wọn padà. Fi ìyẹn wé ọdún méjì tí ó kọjá nínú ìgbésí ayé rẹ, èyí sì jẹ́ ọ̀rọ̀ àkọsílẹ̀ dípò ọ̀rọ̀ ìmọ̀lára.
Kí ni mo máa ṣe pẹ̀lú ète tí ó kùnà ìdánwò náà?
Pa ìdí rẹ̀ mọ́, kí o sì yí ìrísí rẹ̀ padà. Ọ̀pọ̀ ète tí ó kùnà kò ṣàṣìṣe nípa ohun tí o fẹ́, ìrísí tí a fi wọ́n sí ni ó ṣàṣìṣe, àtúnṣe rẹ̀ sì kéré ju bí ìdágìrì rẹ̀ ṣe hàn lọ.
Kọ ìdí náà sí abẹ́ ète náà ní gbolohùn kan. Kí ni o ń wá gan-an: ààbò, àyè gbígbòòrò, kí wọ́n fi ìṣòro líle lé ọ lọ́wọ́, iṣẹ́ tí ìwọ yóò gbéraga láti fi orúkọ rẹ sí. Lẹ́yìn náà bèèrè bóyá ìdí náà ṣì wà, nítorí ó sábà máa ń wà. Bí ó bá ṣì wà, ọkọ̀ tuntun ni o ń yàn fún ìdí tí o ṣì gbà gbọ́, ìyípadà ètò ni ìyẹn, kì í ṣe ìkùnà ọkàn.
Pa ohun tí ète tí a yá kọ́ mọ́ pẹ̀lú. Ọdún méjì tí o lò lórí ète ẹlòmíràn ṣì fún ọ ní ọgbọ́n, àwọn ìbáṣepọ̀ àti àwọn ẹ̀rí. Ìyẹn kì í ṣe owó tí ó rì, ó jẹ́ ohun ìní, ó sì máa bá ọ lọ.
Lẹ́yìn náà kọ èyí tuntun sílẹ̀ dáadáa, pẹ̀lú àwọn ìbéèrè méjèèjì tí o ti bi í kí o tó bẹ̀rẹ̀, àti ọjọ́ kan tí ìwọ yóò tún yẹ̀ ẹ́ wò.
Ṣe ìdánwò náà lórí ohun tí ó tóbi jùlọ tí o ń gbé
Ṣe é ní ọ̀sẹ̀ yìí, lórí ète tí ó tóbi jùlọ tí o ní, kí o sì fún un ní ìṣẹ́jú kan dípò gbogbo ọ̀sán.
Ṣé o ì bá ṣì fẹ́ ẹ bí kò bá sí ẹni tí yóò mọ̀? Ṣé o fẹ́ iṣẹ́ ọjọ́ Ìṣẹ́gun náà? Ẹnu ta ni o kọ́kọ́ ti gbọ́ ọ? Ète tí ó bá kọjá mẹ́tẹ̀ẹ̀ta yìí tọ́ sí ọdún márùn-ún rẹ tí ó ń bọ̀, ìwọ yóò sì dẹ́kun bíbi ìbéèrè náà, èyí sì tọ́ ju ìdáhùn náà lọ, nítorí wíwá padà sí ìpinnu kan náà ní oṣù mélòó kan ni ohun tí ń mú agbára ẹni onítara lọ ní tòótọ́.
Kò sí ọ̀kan nínú èyí tí ó jẹ́ àríyànjiyàn pé kí o fẹ́ díẹ̀. Àríyànjiyàn ni pé kí o rí i dájú pé ohun tí o ṣetán láti ṣiṣẹ́ kára fún jẹ́ tìrẹ, kí iṣẹ́ náà lè máa dàgbà dípò kí ó tàn kúrò ní ọjọ́ tí àwọn olùwòran bá yíjú sí ibòmíràn.
Àwọn Orísun
- Journal of Personality and Social Psychology, Goal striving, need satisfaction, and longitudinal well-being: the self-concordance model
- Journal of Personality and Social Psychology, Optimal experience in work and leisure
- Journal of Personality and Social Psychology, Goal contagion: perceiving is for pursuing
- Journal of Personality and Social Psychology, Superstars and Me: Predicting the Impact of Role Models on the Self