Báwo Ni O Ṣe Lè Wo Iye Owó Rẹ Láìjayà

O ń bá àwọn nọ́mbà lò ní gbogbo ọjọ́, o sì ń ṣe é dáadáa. O máa ń ka ìwé owó, o máa ń yẹ owó tí wọ́n sọ, o sì máa ń rí àṣìṣe nínú ìwé tí gbogbo yín ń lò kí àwọn yòókù tó rí i. Àmọ́ nígbà tí agogo bá lù mẹ́sàn alẹ́, àtàǹpàkò rẹ á dúró sí orí App báńkì tìrẹ fúnra rẹ, o á sì yí fóònù náà pa dà kí ojú rẹ̀ le tẹ̀ ilẹ̀, fún òru kẹrin ní tẹ̀léǹtẹ̀lé.

Kò sí ohun tí ó bàjẹ́ nínú rẹ. Wíwo iye owó jẹ́ ìṣe ìṣẹ́jú àáyá méjì tí àwọn ènìyàn tí ó mọ̀ ọ́n máa ń sọ di ìpinnu ọ̀sẹ̀ méjì. Ohun tí a ń yẹra fún kì í ṣe nọ́mbà náà fúnra rẹ̀. Ó jẹ́ ohun tí o ń retí láti nímọ̀lára ní ààbọ̀ ìṣẹ́jú àáyá tí ó tẹ̀ lé ìgbà tí o bá rí i. Ìyẹn ni ó ṣe é ní ìṣòro ara kí ó tó di ìṣòro owó, ìròyìn dáadáa sì ni, nítorí ara ń gba ìtọ́ni yára ju bí ìmọ̀lára ṣe ń gbà á lọ. Ẹ jẹ́ kí n fún ọ ní ọ̀nà ìṣẹ́jú àáyá ọgbọ̀n náà, lẹ́yìn náà kí n sọ ìdí tí ìgbésẹ̀ kọ̀ọ̀kan fi wà níbẹ̀.

Báwo Ni Mo Ṣe Lè Wo Iye Owó Bánkì Mi Láìjayà?

Dìde dúró, mí èémí gígùn kan jáde tí yóò gba ìlọ́po méjì àkókò tí ó gbà ọ́ láti fa èémí sínú, ṣí App náà, ka iye owó náà sókè, kí o sì kọ ọ́ sílẹ̀. Gbogbo ìṣe yìí máa ń gba nǹkan bí ìṣẹ́jú àáyá ọgbọ̀n, ọ̀wọ̀nà tí a fi ń ṣe é sì ṣe pàtàkì ju bí ó ṣe farahàn lọ.

Dídìde dúró máa ń yí ìdúró rẹ àti èémí rẹ padà kí o tó rí ohunkóhun rárá. Èémí gígùn tí a fi ń jáde ni apá tí ètò ìtura ara rẹ máa ń dáhùn sí gan-an. Kíkàá owó náà sókè máa ń sọ ọ́ di òtítọ́ dípò ìbẹ̀rùbojo, nítorí pé nọ́mbà tí a bá sọ jáde ní ààlà, ìbẹ̀rùbojo kì í ní ààlà rárá. Kíkọ ọ́ sílẹ̀ ní ìtumọ̀ pé ìgbà tí ó ń bọ̀, ìfiwéra ni o ń ṣe, kì í ṣe àwárí, ìyẹn sì jẹ́ ìrírí tí ó yàtọ̀ pátápátá nípa App kan náà.

Ohun méjì ni a mọ̀ọ́mọ̀ fi sílẹ̀ nínú ètò yìí. A kì í ka àwọn ìṣòwò tí a ṣe, nítorí wíwo gbogbo àkójọ ohun tí o ná máa ń sọ àyẹ̀wò ìṣẹ́jú àáyá ọgbọ̀n di wákàtí kan tí o fi ń dá ara rẹ lẹ́jọ́ ní ìdákẹ́rọ́rọ́. Bẹ́ẹ̀ ni a kì í ṣe àtúnṣe ohunkóhun lọ́gán, nítorí ojútùú tí a bá yàn ní ìṣẹ́jú kìíní lẹ́yìn wíwo nọ́mbà náà jẹ́ ojútùú tí ìjayà yàn, kì í ṣe ìwọ.

Bí o bá ṣe é lẹ́ẹ̀kan, ọgbọ́n ẹ̀wẹ́ ni. Bí o bá ṣe é ní ọjọ́ tí a yàn, yóò di ohun tí o kì í rò mọ́.

Kí Ni Ó Fi Mí Èémí Gígùn Kan Jáde Ṣe Kí Nọ́mbà Rọrùn Láti Kà?

Nítorí pé mímí jáde ni ìdajì èémí tí ètò ìtura ara rẹ máa ń dáhùn sí gan-an, ó sì máa ń ṣiṣẹ́ ní ìṣẹ́jú àáyá, kì í ṣe ní ìṣẹ́jú. Àwọn olùṣèwádìí ní Stanford dán mímí ìṣẹ́jú márùn-ún lójoojúmọ́ tí ó dá lórí mímí jáde wò lòdì sí àṣàrò ìfarabalẹ̀, wọ́n sì rí i pé láàárín oṣù kan, mímí náà mú kí inú ènìyàn dùn jù, ó sì mú kí ìyára èémí ẹni bàjẹ́ dín kù nígbà tí ẹni náà bá ń sinmi.

Ọ̀nà tí ó fún ni àbájáde tí ó dára jù ni kíkérora yíyí (cyclic sighing): èémí kan tí a fà sínú láti imú, ààtò kékeré kejì lórí rẹ̀, lẹ́yìn náà èémí gígùn tí a fi ń jáde jẹ́jẹ́ láti ẹnu. Kò sí ìdí tí ìwọ ó fi nílò ìṣẹ́jú márùn-ún níhìn-ín. Ìyípo kan ṣoṣo kí o tó fọwọ́ kan ojú ìránṣẹ́ náà tó láti dá ọwọ́ rẹ dúró nínú tútù àti láti dá ojú rẹ dúró nínú kurukuru, ìyẹn gan-an ni ohun tí ó ń ṣẹlẹ̀ ní ti gidi nígbà tí o bá ṣí App kan tí o ti múra sílẹ̀ fún ìròyìn búburú.

Ìdí tí a fi ń ṣe é ní dídìde dúró yàtọ̀, ó sì rọrùn ju. Lórí ibùsùn, ohunkóhun tí o bá rí kò ní ibi tí yóò lọ. Bí o bá dúró nínú ilé oúnjẹ ní agogo mẹ́sàn alẹ́, nọ́mbà búburú kan jẹ́ ohun tí o lè kọ sílẹ̀ tí o sì lè ṣe ohun kan nípa rẹ̀ ní òwúrọ̀.

Kí Ni Ó Fi Rí Bẹ́ẹ̀ Rọrùn Láti Má Wò Rárá?

Nítorí yíyẹra fún ìmọ̀ jẹ́ ìwà ẹ̀dá ènìyàn tí a ti kọ̀wé rẹ̀ dáadáa, kì í ṣe ìkùnà ti ara ẹni. Ìwádìí kan nínú Journal of Economic Literature rí i pé àwọn ènìyàn máa ń kọ ìmọ̀ sílẹ̀ kódà nígbà tí ó bá wúlò, tí kò ní owó lórí rẹ̀, tí kò sì ní ìnáwó ète kankan, nítorí ọ̀nà tí wọ́n retí kí ìmọ̀ náà máa jẹ́ nínú ara ẹni nìkan.

Owó ni ẹ̀dà tí ó mọ́ jù nínú èyí. Wíwo iye owó kò ní owó lórí rẹ̀, ó sì máa ń gba ìṣẹ́jú àáyá méjì, yóò sì mú kí ó fẹ́rẹ̀ẹ́ jẹ́ gbogbo ìpinnu tí o bá ṣe ní ọ̀sẹ̀ náà sunwọ̀n si. Síbẹ̀síbẹ̀ àwọn ènìyàn kì í wò ó, nítorí nọ́mbà náà máa ń jọ àmì-ìdíwọ̀n bí ẹni ṣe ń gbé ayé rẹ, kò sì sí ẹni tí ó máa ń ṣí App kan kí a lè fún ni ní àmì-ìdíwọ̀n.

Ọ̀nà àbáyọ kì í ṣe ìfẹ́-inú tí ó pọ̀ sí i. Ó jẹ́ láti yí ohun tí nọ́mbà náà jẹ́ padà. Iye owó jẹ́ ipò kan, gẹ́gẹ́ bí àmì epo ọkọ̀ ṣe jẹ́ ipò kan. Ó ń sọ fún ọ bí o ṣe lè lọ jìnnà tó kí ó tó di dandan kí o ṣe ohun kan nípa rẹ̀, ìyẹn sì ni gbogbo ohun tí ó ti sọ fún ẹnikẹ́ni rí.

Kí Ni Yóò Ṣẹlẹ̀ Bí Nọ́mbà Náà Bá Burú?

Kọ ọ́ sílẹ̀ síbẹ̀síbẹ̀ kí o sì dúró síbẹ̀ fún alẹ́ òní. Àwọn nọ́mbà tí a kò kà kì í dúró jẹ́ẹ́: wọ́n máa ń dàgbà nínú òkùnkùn, wọ́n sì máa ń wọ́ àfiyèsí rẹ lọ pẹ̀lú wọn. Ẹ̀dà tí ó wà lórí rẹ ní agogo méjì alẹ́ fẹ́rẹ̀ẹ́ máa ń burú ju ẹ̀dà tí ó wà lórí ojú ìránṣẹ́ náà lọ nígbà gbogbo, ó sì máa ń gba èlé rẹ̀ láti ara oorun rẹ.

Lẹ́yìn náà, fún ojútùú náà ní àkókò tí ó bá ọ̀sán mu. Kò sí ohun tí ó máa dára sí i nípa iye owó tí ó kéré láàárín agogo mẹ́sàn alẹ́ àti ọ̀ganjọ́ òru, gbogbo ohun tí ó jẹ mọ́ ìmọ̀ ẹ̀wà rẹ ni yóò burú sí i ní wákàtí mẹ́ta yẹn. Ìpè sí àwọn tí ó ń pèsè iṣẹ́ náà, ètò ìsanwó, ìforúkọsílẹ̀ tí o fẹ́ dá dúró, ọ̀rọ̀ sí ẹni tí ó jẹ ọ́ ní gbèsè: gbogbo rẹ̀ jẹ́ iṣẹ́ ọjọ́ Ìsẹ́gun ní òwúrọ̀, ó sì máa ń rọrùn jù ní ìmọ́lẹ̀ ọ̀sán.

Ó tún ń ràn ọ́ lọ́wọ́ láti pín ìbéèrè méjì tí ó máa ń dé pọ̀ tí ó sì ń dà bí ẹnípé ọ̀kan ṣoṣo. Kí ni nọ́mbà náà, àti kí ni èmi yóò ṣe nípa rẹ̀. Èkínní ń gba ìṣẹ́jú àáyá ọgbọ̀n, o sì ti dá a lóhùn ná. Èkejì nílò ìjókòó tòótọ́, pẹ̀lú ìnáwó tí kò yẹ̀ ní iwájú rẹ, tí kò sì sí ẹni tí ó dúró de ọ, ìgbìyànjú láti dá a lóhùn nígbà tí o ṣì di fóònù náà mú ni ọ̀nà tí àwọn ènìyàn fi ń parí ìpinnu tí wọn kì bá tí ṣe ní agogo mẹ́wàá ní òwúrọ̀ ọjọ́ kejì.

Ìgbésẹ̀ ìkẹyìn kan tí ó dà bí ẹnípé ó kéré jù láti ṣe pàtàkì. Sọ iye owó náà sókè, lẹ́ẹ̀kan ṣoṣo. Nọ́mbà tí a bá sọ jáde ní ààlà. Ìbẹ̀rùbojo tí ó dúró sí ipò rẹ̀ kò ní ààlà, ìyẹn sì ni ìdí pàtàkì tí ìbẹ̀rùbojo náà fi wúwo ju bí nọ́mbà náà ṣe wúwo sí nígbẹ̀yìn.

Báwo Ni Mo Ṣe Lè Dá Ìjayà Yìí Dúró Kí Ó Má Bàa Padà Ní Oṣù Tí Ń Bọ̀?

Fún wíwo yìí ní ibùjókòó tí ó dúró ṣinṣin. Nọ́mbà tí a bá ṣàyẹ̀wò ní ọjọ́ kan náà ní gbogbo oṣù, tí a kọ sílẹ̀ sí ojú ìwé kan náà pẹ̀lú nọ́mbà oṣù tí ó kọjá, á dá jíjẹ́ ìṣẹ̀lẹ̀ dúró, yóò sì di kíkà, kíkà kì í dẹ́rùbà ẹnikẹ́ni.

Ìjayà máa ń padà bọ̀ nígbà tí àyẹ̀wò náà bá jẹ́ láìròtẹ́lẹ̀, nítorí àyẹ̀wò láìròtẹ́lẹ̀ máa ń jẹ́ ìdáhùn sí àníyàn nígbà gbogbo, ìyẹn sì ń jẹ́ kí ó dé pẹ̀lú àníyàn tí ó ti dìpọ̀ mọ́ ọn tẹ́lẹ̀. Àyẹ̀wò tí a ti tò lẹ́sẹẹsẹ máa ń dé láìsí ohunkóhun tí ó dìpọ̀ mọ́ ọn. Ìyẹn ni gbogbo ìyàtọ̀, ìdí náà sì niyẹn tí ọjọ́ náà fi ṣe pàtàkì ju ìjẹ́mọ́-àṣẹ lọ.

Ìdajì kejì wà fún èyí, kì í sì ṣe ti owó. Ìdí tí nọ́mbà kan fi wúwo lé ẹnì kan ní ọ̀sẹ̀ kan tí ó sì kàn dé bí ìmọ̀ lásán ní ọ̀sẹ̀ mìíràn sábà máa ń jẹ́ pé ara rẹ ti ń rù gbogbo oṣù náà kí o tó dé ibi tí o ó wò ó. Olùdásílẹ̀ KEEP CALM fi ìdaraṣe ara borí apá kan nínú ìdààmú kíkọ́ iṣẹ́ ìgbésí ayé rẹ̀, ìdí tí èyí fi yẹ nínú àpilẹ̀kọ nípa owó sì jẹ́ agbára, kì í ṣe ìlera ara: ẹni tí ó ti ṣe ohun tí ó le tán ní òwúrọ̀ ọjọ́ náà, tí ó sì parí rẹ̀, á ka nọ́mbà tí ó le ní ọ̀nà mìíràn ní alẹ́ ọjọ́ náà.

Wíwò Ni Ìmọ̀-iṣẹ́ Tí Ó Wọ̀n Jù Nínú Ọ̀rọ̀ Owó

Ó fẹ́rẹ̀ẹ́ jẹ́ pé ohun gbogbo tí ó wọ̀n nínú ètò owó ẹnìkọ̀ọ̀kan máa ń ṣẹlẹ̀ nínú òkùnkùn. Ìforúkọsílẹ̀ tí kò sí ẹni tí ó dá dúró, owó ìṣẹ́ṣu tí kò sí ẹni tí ó béèrè lé lórí, owó ìtánràn lórí ìwé owó tí ó kù sínú àpótí, gbèsè tí a gbà ní agogo mọ́kànlá alẹ́ nítorí àyèlé mìíràn ni ọ̀sẹ̀ mìíràn láìmọ̀. Kò sí nínú gbogbo rẹ̀ tí ó jẹ́ ìṣòro owó tí ń wọlé. Ìṣòro wíwò ni, wíwò kò sì ní owó lórí rẹ̀.

Ìṣẹ́jú àáyá ọgbọ̀n. Dídìde dúró, èémí gígùn kan jáde, sísọ ọ́ jáde, kíkọ ọ́ sílẹ̀, ní ọjọ́ tí ìwọ fúnra rẹ yàn dípò alẹ́ tí ìwọ ń bẹ̀rù rẹ̀. Ṣe bẹ́ẹ̀ fún oṣù mẹ́ta, ìwọ yóò sì dá ìpè ara rẹ ní ẹni tí kò dára fún owó dúró. Ìmọ́lẹ̀ tí kò dára ni ìwọ ń fi kà á, ìyẹn nìkan ni.

Àwọn Orísun

• Stanford Medicine, 'Cyclic sighing' can help breathe away anxiety
• Cell Reports Medicine (via PubMed Central), Brief structured respiration practices enhance mood and reduce physiological arousal
• American Economic Association, Journal of Economic Literature, Information Avoidance