ਪਿਛਲੀ ਵਾਰ ਯਾਦ ਕਰੋ ਜਦੋਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਵਰਕਆਊਟ ਤੋਂ ਡਰ ਲੱਗ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਸ਼ਾਇਦ ਤੁਸੀਂ ਪਛਤਾਵੇ ਵਿੱਚ ਬੂਟ ਬੰਨ੍ਹੇ, ਉਹ ਰੁਟੀਨ ਧੂਹ ਕੇ ਕੱਢੀ ਜੋ ਤੁਹਾਨੂੰ ਚੰਗੀ ਨਹੀਂ ਲੱਗਦੀ ਸੀ, ਤੇ ਚੁੱਪਚਾਪ ਤੈਅ ਕਰ ਲਿਆ ਕਿ ਕੱਲ੍ਹ ਛੱਡ ਦਿਓਗੇ। ਫਿਰ ਤੁਸੀਂ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ। ਫਿਰ ਹਫ਼ਤਾ ਲੰਘ ਗਿਆ।
ਇਹ ਗੇੜ ਇੱਛਾ-ਸ਼ਕਤੀ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਨਹੀਂ। ਇਹ ਮੇਲ ਨਾ ਖਾਣ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਹੈ। ਤੁਸੀਂ ਉਹ ਵਰਕਆਊਟ ਚੁਣ ਲਿਆ ਜੋ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਨੂੰ ਪਸੰਦ ਸੀ, ਜਾਂ ਜਿਸ ਬਾਰੇ ਕਿਸੇ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਨੇ ਵਾਅਦਾ ਕੀਤਾ ਸੀ ਕਿ ਇਹ ਤੁਹਾਡਾ ਸਰੀਰ ਬਦਲ ਦੇਵੇਗਾ, ਤੇ ਤੁਹਾਡੇ ਸਰੀਰ ਨੇ ਕੁਝ ਦੇਰ ਸਾਥ ਦਿੱਤਾ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਤੁਹਾਡਾ ਹੌਸਲਾ ਚੁੱਪਚਾਪ ਦਰਵਾਜ਼ਿਓਂ ਬਾਹਰ ਨਾ ਤੁਰ ਗਿਆ।
ਇਹ ਰਿਹਾ ਉਹ ਹਿੱਸਾ ਜੋ ਬਹੁਤੀ ਫ਼ਿਟਨੈੱਸ ਸਲਾਹ ਛੱਡ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਸਰੀਰ ਹਿਲਾਉਣ ਦੇ ਫ਼ਾਇਦੇ, ਟਿਕਿਆ ਮੂਡ, ਸਾਫ਼ ਸੋਚ, ਘੱਟ ਚਿੰਤਾ, ਵਧੀਆ ਨੀਂਦ, ਤਾਂ ਹੀ ਮਿਲਦੇ ਹਨ ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਇਹ ਕਰਦੇ ਰਹੋ। Mayo Clinic ਸਿੱਧਾ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ: ਕਸਰਤ ਦਾ ਮਾਨਸਿਕ ਸਿਹਤ ਵਾਲਾ ਲਾਭ ਤਾਂ ਹੀ ਟਿਕਦਾ ਹੈ ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਇਸ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਰਹੋ, ਤੇ ਇਸੇ ਲਈ ਕੋਈ ਅਜਿਹੀ ਚੀਜ਼ ਲੱਭਣੀ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ ਜੋ ਤੁਹਾਨੂੰ ਚੰਗੀ ਲੱਗੇ। ਇੱਥੇ ਖ਼ੁਸ਼ੀ ਕੋਈ ਐਸ਼ ਨਹੀਂ। ਇਹੀ ਸਾਰਾ ਸਿਸਟਮ ਹੈ।
"ਬੱਸ ਧੱਕਾ ਲਾਈ ਰੱਖੋ" ਕਿਉਂ ਕੰਮ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ
ਅਨੁਸ਼ਾਸਨ ਸੱਚਾ ਹੈ, ਤੇ ਇਸਦੀ ਅਹਿਮੀਅਤ ਵੀ ਹੈ। ਪਰ ਅਨੁਸ਼ਾਸਨ ਇੱਕ ਸੀਮਤ ਟੈਂਕੀ ਹੈ, ਤੇ ਸਾਡੇ ਵਿੱਚੋਂ ਬਹੁਤਿਆਂ ਦੀ ਸ਼ਾਮ ਛੇ ਵਜੇ ਤੱਕ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਖ਼ਾਲੀ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਜੇ ਤੁਹਾਡੀ ਸਾਰੀ ਕਸਰਤ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਇਸ ਗੱਲ ਉੱਤੇ ਟਿਕੀ ਹੈ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੀ ਨਾਪਸੰਦਗੀ ਨੂੰ ਦਬਾ ਸਕੋ, ਤਾਂ ਤੁਸੀਂ ਇੱਛਾ-ਸ਼ਕਤੀ ਤੋਂ ਉਹ ਕੰਮ ਕਰਵਾ ਰਹੇ ਹੋ ਜੋ ਖ਼ੁਸ਼ੀ ਮੁਫ਼ਤ ਵਿੱਚ ਕਰ ਦਿੰਦੀ।
ਜਦੋਂ ਹਿਲਜੁਲ ਚੰਗੀ ਲੱਗੇ, ਜਾਂ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਸਾਧਾਰਨ ਤੇ ਥੋੜ੍ਹੀ ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਲੱਗੇ, ਤਾਂ ਸਾਰਾ ਹਿਸਾਬ ਬਦਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਤੁਸੀਂ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਆਪਣੇ-ਆਪ ਨਾਲ ਸੌਦੇਬਾਜ਼ੀ ਕਰਨੀ ਛੱਡ ਦਿੰਦੇ ਹੋ। ਫ਼ੈਸਲਾ ਚੁੱਪ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਤੁਸੀਂ ਇਸ ਲਈ ਜਾਂਦੇ ਹੋ ਕਿ ਜਾਣਾ ਆਮ ਲੱਗਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਨਹੀਂ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਅੰਦਰਲੀ ਬਹਿਸ ਜਿੱਤ ਲਈ।
ਕਸਰਤ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਰਹਿਣ ਬਾਰੇ ਖੋਜ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਇੱਕੋ ਗੱਲ ਉੱਤੇ ਪਹੁੰਚਦੀ ਹੈ: ਨਿੱਜੀ ਪਸੰਦ ਨਾਲ ਮੇਲ ਖਾਂਦੀ ਸਰਗਰਮੀ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਟਿਕਾਈ ਰੱਖਦੀ ਹੈ। ਜੋ ਤੁਹਾਡੇ ਸੁਭਾਅ, ਤੁਹਾਡੇ ਵੇਲੇ ਤੇ ਤੁਹਾਡੇ ਸਰੀਰ ਨਾਲ ਢੁਕਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਉਸ "ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ" ਰੂਪ ਨੂੰ ਹਰਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਜਿਸਨੂੰ ਤੁਸੀਂ ਛੱਡ ਦਿਓਗੇ।
ਕੁਝ ਸੱਚੇ ਸਵਾਲ
ਕੁਝ ਚੁਣਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇਹਨਾਂ ਨਾਲ ਬੈਠੋ। ਕੋਈ ਜਵਾਬ ਗ਼ਲਤ ਨਹੀਂ।
- ਤੁਸੀਂ ਇਕੱਲੇ ਰਹਿਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋ ਜਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ? ਸਾਡੇ ਵਿੱਚੋਂ ਕੁਝ ਚੁੱਪ ਇਕੱਲੀ ਦੌੜ ਵਿੱਚ ਭਰ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਹੋਰਾਂ ਨੂੰ ਕਲਾਸ ਦੀ ਊਰਜਾ, ਕੋਈ ਸਾਥੀ, ਜਾਂ ਉਹ ਦੋਸਤ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਜੋ ਪੁੱਛ ਲਵੇ "ਆ ਰਿਹਾ ਹੈਂ?" ਕੋਈ ਵੀ ਬਿਹਤਰ ਨਹੀਂ। ਉਹ ਚੁਣੋ ਜੋ ਤੁਹਾਨੂੰ ਘਰੋਂ ਬਾਹਰ ਕੱਢੇ।
- ਅੰਦਰ ਜਾਂ ਬਾਹਰ? ਜੇ ਧੁੱਪ ਤੇ ਖੁੱਲ੍ਹੀ ਹਵਾ ਤੁਹਾਨੂੰ ਚੁੱਕਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਬਿਨਾਂ ਖਿੜਕੀ ਵਾਲੇ ਕਮਰੇ ਦੀ ਟ੍ਰੈਡਮਿਲ ਤੁਹਾਡੇ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ। ਜੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਠੰਢ ਤੇ ਗਿੱਲ ਪਸੰਦ ਨਹੀਂ, ਤਾਂ ਨਵੰਬਰ ਦਾ ਬਾਹਰਲਾ ਬੂਟ ਕੈਂਪ ਛੇਤੀ ਮੁੱਕ ਜਾਵੇਗਾ।
- ਤੁਹਾਨੂੰ ਮੁਕਾਬਲਾ ਚੰਗਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਤਣਾਅ ਦਿੰਦਾ ਹੈ? ਪਿਕਲਬਾਲ, ਕੋਈ ਸ਼ੌਕੀਆ ਲੀਗ, ਜਾਂ ਸਾਈਕਲਿੰਗ ਐਪ ਦਾ ਲੀਡਰਬੋਰਡ ਕਿਸੇ ਲਈ ਚੰਗਿਆੜੀ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਤੇ ਕਿਸੇ ਲਈ ਸਿਰਦਰਦੀ।
- ਬਚਪਨ ਵਿੱਚ ਤੁਹਾਨੂੰ ਕੀ ਪਸੰਦ ਸੀ? ਕਸਰਤ ਕੰਮ ਬਣਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਖੇਡ ਸੀ। ਤੈਰਾਕੀ, ਸਾਈਕਲ, ਨਾਚ, ਬਾਸਕਟਬਾਲ, ਲੁਕਣ-ਮੀਟੀ। ਉਹ ਸੁਭਾਅ ਹਾਲੇ ਵੀ ਅੰਦਰ ਹੀ ਹਨ।
ਤੁਸੀਂ ਹਾਲੇ ਕਿਸੇ ਚੀਜ਼ ਦਾ ਵਾਅਦਾ ਨਹੀਂ ਕਰ ਰਹੇ। ਤੁਸੀਂ ਬੱਸ ਵੇਖ ਰਹੇ ਹੋ ਕਿ ਤੁਹਾਡਾ ਮਨ ਕਿਸ ਪਾਸੇ ਖਿੱਚਦਾ ਹੈ।
ਵਿਆਹ ਨਹੀਂ, ਚੱਖਣ ਵਾਂਗ ਅਜ਼ਮਾਓ
ਆਪਣੇ-ਆਪ ਨੂੰ ਇੱਕ ਦੋ ਮਹੀਨੇ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਪੱਕੇ ਫ਼ੈਸਲੇ ਦੇ ਪਰਖਣ ਦੀ ਖੁੱਲ੍ਹ ਦਿਓ। ਇਸਨੂੰ ਚੱਖਣ ਵਾਂਗ ਸਮਝੋ, ਇਕਰਾਰਨਾਮੇ ਉੱਤੇ ਦਸਤਖ਼ਤ ਕਰਨ ਵਾਂਗ ਨਹੀਂ।
- ਤਿੰਨ ਚਾਰ ਅਜਿਹੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਦੀ ਛੋਟੀ ਸੂਚੀ ਬਣਾਓ ਜੋ ਥੋੜ੍ਹੀਆਂ ਵੀ ਚੰਗੀਆਂ ਲੱਗਦੀਆਂ ਹੋਣ। ਪੌਡਕਾਸਟ ਸੁਣਦੇ ਹੋਏ ਸੈਰ ਦਾ ਗੇੜਾ। ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਯੋਗਾ ਵੀਡੀਓ। ਡਾਂਸ ਕਲਾਸ। ਗਰਾਜ ਵਿੱਚ ਵਜ਼ਨ ਚੁੱਕਣਾ।
- ਹਰ ਇੱਕ ਨੂੰ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਦੋ ਵਾਰ ਅਜ਼ਮਾਓ। ਕੋਈ ਵੀ ਨਵੀਂ ਚੀਜ਼ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਕਰਦਿਆਂ ਤੁਸੀਂ ਬਹੁਤਾ ਅਟਪਟਾ ਤੇ ਸੰਗਿਆ ਹੋਇਆ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਦੇ ਹੋ। ਦੂਜੀ ਵਾਰ ਵੱਧ ਦੱਸਦੀ ਹੈ।
- ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਇਸ ਗੱਲ ਦਾ ਲਾਓ ਕਿ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਕਿਵੇਂ ਲੱਗਦਾ ਹੈ, ਦੌਰਾਨ ਨਹੀਂ। ਬਹੁਤ ਸਾਰੀ ਚੰਗੀ ਹਿਲਜੁਲ ਉਸ ਵੇਲੇ ਮਿਹਨਤ ਲੱਗਦੀ ਹੈ ਤੇ ਇੱਕ ਘੰਟੇ ਬਾਅਦ ਰਾਹਤ ਤੇ ਮਾਣ। ਉਹ "ਚੰਗਾ ਹੋਇਆ ਕਿ ਮੈਂ ਕਰ ਲਿਆ" ਵਾਲਾ ਅਹਿਸਾਸ ਹੀ ਪਿੱਛੇ ਲੱਗਣ ਵਾਲਾ ਇਸ਼ਾਰਾ ਹੈ।
- ਜਿਸ ਤੋਂ ਡਰ ਲੱਗੇ, ਉਹ ਛੱਡ ਦਿਓ। ਜਿਸਦਾ ਖੁੰਝਣਾ ਥੋੜ੍ਹਾ ਬੁਰਾ ਲੱਗੇ, ਉਹ ਰੱਖ ਲਵੋ।
ਜੇ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚੋਂ ਕੁਝ ਵੀ ਨਾ ਜਚੇ, ਤਾਂ ਇਹ ਵੀ ਕੰਮ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਹੈ। ਨਵੀਂ ਸੂਚੀ ਬਣਾਓ। ਟੀਚਾ ਦੋ ਤਿੰਨ ਚੀਜ਼ਾਂ ਦਾ ਛੋਟਾ ਮੀਨੂ ਹੈ ਜੋ ਤੁਹਾਨੂੰ ਸੱਚਮੁੱਚ ਬੁਰੀਆਂ ਨਾ ਲੱਗਣ, ਤਾਂ ਜੋ ਖ਼ਰਾਬ ਮੌਸਮ ਜਾਂ ਦੁਖਦਾ ਗੋਡਾ ਸਭ ਕੁਝ ਨਾ ਮੁਕਾ ਦੇਵੇ।
ਜਾਣ-ਬੁੱਝ ਕੇ ਪੈਮਾਨਾ ਨੀਵਾਂ ਰੱਖੋ
ਜਿਹੜਾ ਵਰਕਆਊਟ ਤੁਹਾਨੂੰ ਚੰਗਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਉਸ ਨਾਲੋਂ ਬਿਹਤਰ ਹੈ ਜਿਸਦੀ ਤੁਸੀਂ ਸਿਰਫ਼ ਤਾਰੀਫ਼ ਕਰਦੇ ਹੋ। ਜਿਹੜੀ ਹਲਕੀ ਸੈਰ ਤੁਸੀਂ ਸੱਚਮੁੱਚ ਕਰਦੇ ਹੋ, ਉਹ ਉਸ ਸਖ਼ਤ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਨਾਲੋਂ ਵੱਧ ਕੀਮਤੀ ਹੈ ਜੋ ਤੁਸੀਂ ਦੂਜੇ ਹਫ਼ਤੇ ਛੱਡ ਦਿੰਦੇ ਹੋ। ਜੇ ਸੈਰ ਹੀ ਉਹ ਚੀਜ਼ ਹੈ ਜੋ ਤੁਸੀਂ ਕਰੋਗੇ, ਤਾਂ ਸੈਰ ਹੀ ਤੁਹਾਡਾ ਵਰਕਆਊਟ ਹੈ, ਤੇ ਉਹ ਗਿਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਵੰਨ-ਸਵੰਨਤਾ ਵੀ ਮਦਦ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਤੁਹਾਨੂੰ ਕਿਸੇ ਇੱਕ ਸਰਗਰਮੀ ਨਾਲ ਵਫ਼ਾਦਾਰ ਰਹਿਣ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ। ਹਫ਼ਤੇ ਵਿੱਚ ਦੋ ਵਾਰ ਵਜ਼ਨ, ਵੀਕਐਂਡ ਦੀ ਲੰਮੀ ਸੈਰ, ਤੇ ਔਖਾ ਦਿਨ ਝਾੜਨ ਲਈ ਇੱਕ ਡਾਂਸ ਸੈਸ਼ਨ, ਇਹ ਸਭ ਮਿਲ ਕੇ ਇੱਕ ਹਿੱਲਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਬਣ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਬਿਨਾਂ ਕਦੇ ਸਜ਼ਾ ਲੱਗੇ।
ਸੁਰੱਖਿਆ ਬਾਰੇ ਇੱਕ ਛੋਟੀ ਗੱਲ
ਜੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਦਿਲ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ ਹੈ, ਕੋਈ ਪੁਰਾਣਾ ਰੋਗ ਹੈ, ਜੋੜਾਂ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਹੈ, ਤੁਸੀਂ ਗਰਭਵਤੀ ਹੋ, ਜਾਂ ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਬਹੁਤਾ ਸੁਸਤ ਰਹੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਤੇਜ਼ੀ ਵਧਾਉਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਡਾਕਟਰ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕਰੋ। ਪੁੱਛੋ ਕਿ ਕੀ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਹੈ ਤੇ ਕਿਸ ਵਿੱਚ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਵੜਨਾ ਹੈ। ਬਹੁਤੇ ਲੋਕ ਸੈਰ ਤੇ ਹਲਕੀ ਹਿਲਜੁਲ ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਇੱਕ ਛੋਟੀ ਗੱਲਬਾਤ ਤੁਹਾਨੂੰ ਸਾਫ਼, ਵੱਧ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਦਿੰਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਇੱਕ ਫ਼ਿਕਰ ਘਟਾ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।
ਤੁਹਾਨੂੰ ਇਸੇ ਹਫ਼ਤੇ ਸੰਪੂਰਨ ਵਰਕਆਊਟ ਲੱਭਣ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ। ਬੱਸ ਇੱਕ ਅਜਿਹੀ ਚੀਜ਼ ਲੱਭੋ ਜੋ ਤੁਹਾਨੂੰ ਬੁਰੀ ਨਾ ਲੱਗੇ, ਉਹ ਦੋ ਵਾਰ ਕਰੋ, ਤੇ ਵੇਖੋ ਕਿ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਕਿਵੇਂ ਲੱਗਦਾ ਹੈ। ਉਸੇ ਅਹਿਸਾਸ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਚੱਲੋ। ਇਹ ਪਛਤਾਵੇ ਨਾਲੋਂ ਕਿਤੇ ਵਧੀਆ ਕੋਚ ਹੈ।
ਸਰੋਤ
- Mayo Clinic, Depression and anxiety: Exercise eases symptoms
- Centers for Disease Control and Prevention, Physical Activity Boosts Brain Health
- National Center for Biotechnology Information, Role of Physical Activity on Mental Health and Well-Being: A Review