ਹਮਦਰਦੀ ਇੱਕ ਤਾਕਤ ਹੈ, ਕੋਈ ਵਾਧੂ ਜਿਹਾ ਹੁਨਰ ਨਹੀਂ

ਇੱਕ ਮੈਨੇਜਰ ਨੇ ਸਾਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਨੌਕਰੀ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਸਲਾਹ ਮਿਲੀ ਸੀ ਕਿ ਹਮਦਰਦੀ ਘਰ ਹੀ ਛੱਡ ਆਇਆ ਕਰ। ਦਫ਼ਤਰ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਪਰਖ ਲੈ ਕੇ ਆ, ਜਜ਼ਬਾਤ ਗੱਡੀ ਵਿੱਚ ਹੀ ਰਹਿਣ ਦੇ। ਉਸ ਨੇ ਕਈ ਸਾਲ ਇਹੀ ਸਲਾਹ ਮੰਨੀ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਟੀਮਾਂ ਨੇ ਟੀਚੇ ਵੀ ਪੂਰੇ ਕੀਤੇ। ਤੇ ਲੋਕ ਲਗਾਤਾਰ ਛੱਡ ਕੇ ਵੀ ਜਾਂਦੇ ਰਹੇ, ਤੇ ਉਹ ਕਦੇ ਠੀਕ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੱਸ ਨਾ ਸਕੀ ਕਿ ਕਿਉਂ।

ਇਹ ਸਲਾਹ ਹਰ ਪਾਸੇ ਮਿਲਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਇਹ ਗ਼ਲਤ ਹੈ। ਹਮਦਰਦੀ ਨੂੰ ਸਖ਼ਤ ਜਾਂ ਫ਼ੈਸਲਾਕੁੰਨ ਹੋਣ ਦਾ ਉਲਟ ਸਮਝ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਪਰਵਾਹ ਕਰਨਾ ਤੇ ਨਤੀਜੇ ਲਿਆਉਣਾ ਇੱਕੋ ਰੱਸੀ ਦੇ ਦੋ ਸਿਰੇ ਹੋਣ ਤੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਇੱਕ ਚੁਣਨਾ ਪੈਂਦਾ ਹੋਵੇ। ਜਿਹੜੇ ਲੋਕ ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਚੰਗੀ ਅਗਵਾਈ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਦੋਵੇਂ ਇਕੱਠੇ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਵਿਰੋਧ ਨਹੀਂ ਲੱਗਦਾ।

ਪਹਿਲਾਂ ਇਹ ਸਾਫ਼ ਕਰ ਲਈਏ ਕਿ ਹਮਦਰਦੀ ਹੈ ਕੀ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਸ਼ਬਦ ਖਿੱਚ-ਖਿੱਚ ਕੇ ਲਗਭਗ ਬੇਮਾਅਨਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਹਮਦਰਦੀ ਇਹ ਸਮਝਣ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਹੈ ਕਿ ਸਾਹਮਣੇ ਵਾਲਾ ਕੀ ਸੋਚ ਜਾਂ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਤੇ ਉਸ ਸਮਝ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਅਗਲੇ ਕਦਮ ਵਿੱਚ ਥਾਂ ਦੇਣਾ। ਇਹ ਹਰ ਕਿਸੇ ਨਾਲ ਸਹਿਮਤ ਹੋ ਜਾਣਾ ਨਹੀਂ। ਇਹ ਮਿਆਰ ਢਿੱਲਾ ਕਰਨਾ ਵੀ ਨਹੀਂ। ਇਹ ਤੁਹਾਡੇ ਸਾਹਮਣੇ ਬੈਠੇ ਇਨਸਾਨਾਂ ਬਾਰੇ ਸਹੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਹੈ, ਤੇ ਸਹੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਹੀ ਹਰ ਚੰਗੇ ਫ਼ੈਸਲੇ ਦਾ ਕੱਚਾ ਮਾਲ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

ਇਹ ਅੰਕੜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਦਿਸਦੀ ਹੈ

Center for Creative Leadership ਨੇ ਦਰਜਨਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਮੈਨੇਜਰਾਂ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕੀਤਾ, ਇਹ ਵੇਖਣ ਲਈ ਕਿ ਹਮਦਰਦੀ ਦਾ ਕੰਮ ਦੀ ਕਾਰਗੁਜ਼ਾਰੀ ਨਾਲ ਸੱਚਮੁੱਚ ਕੋਈ ਰਿਸ਼ਤਾ ਹੈ ਜਾਂ ਨਹੀਂ। ਰਿਸ਼ਤਾ ਨਿਕਲਿਆ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਮੈਨੇਜਰਾਂ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਟੀਮ ਨੇ ਵੱਧ ਹਮਦਰਦ ਦੱਸਿਆ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਅੱਗੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਆਪਣੇ ਬੌਸਾਂ ਨੇ ਵੱਧ ਵਧੀਆ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਮੰਨਿਆ। ਇਹ ਗੱਲ ਪੂਰੇ ਨਮੂਨੇ ਵਿੱਚ ਸੱਚ ਨਿਕਲੀ, ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਭਿਆਚਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਵੀ ਵੱਧ ਜਿੱਥੇ ਬੌਸ ਤੇ ਮੁਲਾਜ਼ਮ ਵਿਚਲਾ ਪਾੜਾ ਵੱਡਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

ਇਸ ਨਤੀਜੇ ਉੱਤੇ ਥੋੜ੍ਹਾ ਠਹਿਰਨਾ ਬਣਦਾ ਹੈ। ਹਮਦਰਦੀ ਨੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਮੈਨੇਜਰਾਂ ਨੂੰ ਇੰਨਾ ਨਰਮ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਕਿ ਨੁਕਸਾਨ ਹੋਵੇ। ਇਸ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵੱਧ ਅਸਰਦਾਰ ਬਣਾਇਆ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਆਪਣੀ ਲੀਡਰਸ਼ਿਪ ਨੂੰ ਵੀ ਦਿਸ ਗਿਆ। ਜਦੋਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਪਤਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਬੰਦੇ ਨਾਲ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਚੱਲ ਕੀ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਤੁਹਾਡਾ ਫ਼ੀਡਬੈਕ ਸਾਫ਼ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤੁਸੀਂ ਉਹੀ ਕੰਮ ਸੌਂਪਦੇ ਹੋ ਜੋ ਬੈਠਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਛੋਟੀ ਦਿੱਕਤ ਨੂੰ ਅਸਤੀਫ਼ਾ ਬਣਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਫੜ ਲੈਂਦੇ ਹੋ। ਅੰਦਾਜ਼ੇ ਲਾਉਣੇ ਬੰਦ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

ਇਸ ਸਭ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਇੱਕ ਹੋਰ ਚੁੱਪ ਜਿਹੀ ਗੱਲ ਚੱਲਦੀ ਹੈ। ਲੋਕ ਉਸ ਬੰਦੇ ਲਈ ਵੱਧ ਮਿਹਨਤ ਕਰਦੇ ਹਨ ਤੇ ਵੱਧ ਦੇਰ ਟਿਕਦੇ ਹਨ ਜਿਸ ਬਾਰੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਮਝਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਨਹੀਂ ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਖ਼ੁਸ਼ਾਮਦ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਹਾਲਾਤ ਦੀ ਅਸਲ ਸ਼ਕਲ ਵੇਖਦਾ ਹੈ ਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਸੱਚ ਮੰਨ ਕੇ ਜਵਾਬ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਅਜਿਹਾ ਭਰੋਸਾ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਬਣਦਾ ਹੈ ਤੇ ਕਿਸੇ ਡੈਸ਼ਬੋਰਡ ਉੱਤੇ ਨਹੀਂ ਦਿਸਦਾ, ਪਰ ਹਰ ਉਸ ਟੀਮ ਦੇ ਪਿਛੋਕੜ ਵਿੱਚ ਇਹੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਕੰਮ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਔਖੇ ਵੇਲੇ ਵੀ ਜੁੜੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ।

ਇਹ ਹੁਨਰ ਹੈ, ਯਾਨੀ ਇਸ ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ

ਇਹ ਹਿੱਸਾ ਸੁਖ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਹੈ। ਲੰਮਾ ਸਮਾਂ ਇਹੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਰਿਹਾ ਕਿ ਹਮਦਰਦੀ ਪੱਕਾ ਸੁਭਾਅ ਹੈ, ਜਾਂ ਤੁਹਾਡੇ ਵਿੱਚ ਹੈ ਜਾਂ ਨਹੀਂ। ਖੋਜ ਹੁਣ ਅੱਗੇ ਵਧ ਚੁੱਕੀ ਹੈ। Harvard ਦੀ ਡਾਕਟਰ Helen Riess, ਜੋ ਇਸ ਵਿਸ਼ੇ ਉੱਤੇ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਨੇ ਵਿਖਾਇਆ ਹੈ ਕਿ ਹਮਦਰਦੀ ਬਦਲ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਸਿਖਾਈ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਅਭਿਆਸ ਨਾਲ ਵਧਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵੱਡਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਮਾਪਣਯੋਗ ਹੱਦ ਤੱਕ ਵਧੀ ਹੈ ਜੋ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਬਹੁਤਾ ਹਮਦਰਦ ਨਹੀਂ ਸਮਝਦੇ ਸਨ।

ਇਹ ਗੱਲ ਅਹਿਮ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਹੁਣ ਇਹ ਸ਼ਖ਼ਸੀਅਤ ਦਾ ਸਵਾਲ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦਾ, ਅਭਿਆਸ ਦਾ ਸਵਾਲ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਕਦੇ ਸੋਚਿਆ ਹੈ ਕਿ "ਮੈਂ ਬੱਸ ਲੋਕਾਂ ਵਾਲਾ ਬੰਦਾ ਨਹੀਂ ਹਾਂ", ਤਾਂ ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਦੱਸ ਰਹੇ ਸੀ, ਆਪਣੀ ਹੱਦ ਨਹੀਂ। ਇਸ ਹੁਨਰ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਹਨ, ਤੇ ਹਿੱਸੇ ਧਿਆਨ ਮੰਗਦੇ ਹਨ ਤੇ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੁਧਰਦੇ ਹਨ।

ਕੁਝ ਗੱਲਾਂ ਜੋ ਸੱਚਮੁੱਚ ਫ਼ਰਕ ਪਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ:

• ਸਮਝਣ ਲਈ ਸੁਣੋ, ਜਵਾਬ ਦੇਣ ਲਈ ਨਹੀਂ। ਸਾਡੇ ਵਿੱਚੋਂ ਬਹੁਤੇ ਅੱਧਾ ਜਵਾਬ ਤਿਆਰ ਰੱਖ ਕੇ ਸੁਣਦੇ ਹਨ। ਜਵਾਬ ਰੋਕ ਕੇ ਇੱਕ ਸਵਾਲ ਹੋਰ ਪੁੱਛ ਕੇ ਵੇਖੋ। "ਇਸ ਬਾਰੇ ਹੋਰ ਦੱਸੋ" ਕਿਸੇ ਜਾਦੂ ਤੋਂ ਘੱਟ ਨਹੀਂ, ਤੇ ਇਸ ਦਾ ਕੋਈ ਮੁੱਲ ਵੀ ਨਹੀਂ ਲੱਗਦਾ।
• ਕਿਸੇ ਦੇ ਕਿਰਦਾਰ ਬਾਰੇ ਰਾਇ ਬਣਾਉਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਉਸ ਦੇ ਹਾਲਾਤ ਦੇ ਤੱਥ ਪਤਾ ਕਰੋ। ਜਦੋਂ ਕੋਈ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਭਰੋਸੇਯੋਗ ਬੰਦਾ ਡੈੱਡਲਾਈਨ ਖੁੰਝਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਹਮਦਰਦੀ ਵਾਲਾ ਕਦਮ ਇਹ ਨਹੀਂ ਕਿ ਉਸ ਬਾਰੇ ਚੰਗਾ ਸੋਚ ਲਓ। ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਪੁੱਛੋ ਹੋਇਆ ਕੀ ਸੀ। ਅਕਸਰ ਕੋਈ ਅਜਿਹਾ ਕਾਰਨ ਨਿਕਲਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਦਾ ਤੁਸੀਂ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਵੀ ਨਹੀਂ ਲਾ ਸਕਦੇ ਸੀ, ਤੇ ਹੁਣ ਤੁਹਾਨੂੰ ਪਤਾ ਹੈ।
• ਜੋ ਸੁਣਿਆ, ਉਹ ਮੋੜ ਕੇ ਦੱਸੋ। ਇੱਕ ਸਿੱਧਾ ਜਿਹਾ "ਤਾਂ ਗੱਲ ਇਹ ਲੱਗਦੀ ਹੈ ਕਿ ਅਸਲ ਅੜਿੱਕਾ ਕੰਮ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਕੰਮ ਦਾ ਹੱਥ-ਬਦਲਣਾ ਹੈ" ਸਾਹਮਣੇ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਦੱਸ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸ ਦੀ ਗੱਲ ਸੱਚਮੁੱਚ ਪਹੁੰਚੀ ਹੈ। ਤੇ ਜਿੱਥੇ ਤੁਸੀਂ ਗ਼ਲਤ ਸਮਝਿਆ ਸੀ, ਉਹ ਵੀ ਉੱਥੇ ਹੀ ਫੜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਆਪ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਦਾਤ ਹੈ।
• ਜਦੋਂ ਕਮਰੇ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਭਾਵਨਾ ਸਾਫ਼ ਪਈ ਹੋਵੇ, ਉਸ ਦਾ ਨਾਂ ਲੈ ਲਓ। ਉਸ ਨੂੰ ਠੀਕ ਕਰਨਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਨਹੀਂ। "ਇਹ ਕੁਝ ਹਫ਼ਤੇ ਸੱਚਮੁੱਚ ਔਖੇ ਰਹੇ ਹਨ" ਹੌਸਲੇ ਦੇ ਪੂਰੇ ਪੈਰੇ ਤੋਂ ਵੱਧ ਕੰਮ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਦੱਸਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਇਕੱਲੇ ਦਿਖਾਵਾ ਨਹੀਂ ਕਰ ਰਹੇ।
• ਜੋ ਲੋਕ ਨਹੀਂ ਕਹਿੰਦੇ, ਉਸ ਵੱਲ ਵੀ ਧਿਆਨ ਰੱਖੋ। ਉਹ ਬੰਦਾ ਜੋ ਮੀਟਿੰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਚੁੱਪ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਾਂ ਉਹ ਜਿਸ ਦਾ ਕੰਮ ਤਾਂ ਠੀਕ ਹੈ ਪਰ ਰੌਂਅ ਨਹੀਂ। ਹਮਦਰਦੀ ਦਾ ਬਹੁਤਾ ਹਿੱਸਾ ਬੱਸ ਸਤਹ ਹੇਠਲੇ ਇਸ਼ਾਰਿਆਂ ਵੱਲ ਧਿਆਨ ਦੇਣਾ ਹੈ।

ਇਸ ਵਿੱਚੋਂ ਕਿਸੇ ਲਈ ਵੀ ਤੁਹਾਡਾ ਬਹੁਤ ਖੁੱਲ੍ਹੇ ਜਾਂ ਜਜ਼ਬਾਤੀ ਸੁਭਾਅ ਵਾਲਾ ਹੋਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਨਹੀਂ। ਜ਼ਰੂਰੀ ਬੱਸ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਦੂਜਿਆਂ ਬਾਰੇ ਉਤਸੁਕ ਰਹੋ ਤੇ ਜੋ ਪਤਾ ਲੱਗੇ ਉਸ ਉੱਤੇ ਅਮਲ ਕਰਨ ਲਈ ਤਿਆਰ ਰਹੋ। ਇਹ ਦੋਵੇਂ ਆਦਤਾਂ ਹਨ।

ਇੱਕ ਖੱਡ, ਤੇ ਉਸ ਤੋਂ ਬਚਣ ਦਾ ਤਰੀਕਾ

ਇੱਥੇ ਇੱਕ ਅਸਲੀ ਖ਼ਤਰਾ ਵੀ ਹੈ, ਤੇ ਉਸ ਦਾ ਨਾਂ ਲੈ ਲੈਣਾ ਚੰਗਾ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਤੁਸੀਂ ਬਚ ਸਕੋ। ਜੇ ਹਮਦਰਦੀ ਦਾ ਮਤਲਬ ਇਹ ਬਣ ਜਾਵੇ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਹਰ ਕਿਸੇ ਦਾ ਦੁੱਖ ਆਪਣੇ ਅੰਦਰ ਸਮੋ ਕੇ ਘਰ ਲੈ ਜਾਂਦੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਤੁਸੀਂ ਸੜ-ਬਲ ਜਾਓਗੇ, ਤੇ ਖ਼ਾਲੀ ਹੋ ਚੁੱਕਾ ਲੀਡਰ ਕਿਸੇ ਦੇ ਕੰਮ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦਾ। ਜੋ ਲੋਕ ਹਰ ਰੋਜ਼, ਸਾਰਾ ਦਿਨ, ਆਪਣੀ ਟੀਮ ਦਾ ਹਰ ਅਹਿਸਾਸ ਆਪ ਹੰਢਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਅਕਸਰ ਥੱਕ ਕੇ ਚੂਰ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਤੇ ਫ਼ੈਸਲੇ ਵੀ ਮਾੜੇ ਲੈਣ ਲੱਗਦੇ ਹਨ।

ਲੇਖਕ Rasmus Hougaard ਤੇ Jacqueline Carter ਨੇ Harvard Business Review ਲਈ ਲਿਖੇ ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਕੰਮ ਦੀ ਗੱਲ ਵੱਖ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਉਹ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਜੁੜੋ ਹਮਦਰਦੀ ਨਾਲ, ਪਰ ਅਗਵਾਈ ਕਰੋ ਦਇਆ ਨਾਲ। ਹਮਦਰਦੀ ਕਿਸੇ ਦੇ ਨਾਲ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਨਾ ਹੈ। ਦਇਆ ਇੱਕ ਕਦਮ ਹੋਰ ਜੋੜਦੀ ਹੈ: ਤੁਸੀਂ ਬੰਦੇ ਦੇ ਹਾਲਾਤ ਸਮਝਦੇ ਹੋ, ਤੇ ਫਿਰ ਉਸ ਬਾਰੇ ਕੁਝ ਕੰਮ ਦਾ ਕਰਨ ਵੱਲ ਮੁੜਦੇ ਹੋ। ਪਹਿਲਾ ਕਦਮ ਤੁਹਾਨੂੰ ਇਨਸਾਨ ਰੱਖਦਾ ਹੈ। ਦੂਜਾ ਕਦਮ ਤੁਹਾਨੂੰ ਖੜ੍ਹਾ ਰੱਖਦਾ ਹੈ।

ਅਮਲ ਵਿੱਚ ਇਹੀ ਫ਼ਰਕ ਹੈ ਕਿਸੇ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਡੁੱਬ ਜਾਣ ਤੇ ਉਸ ਵੱਲ ਰੱਸੀ ਸੁੱਟਣ ਵਿਚਲਾ। ਤੁਸੀਂ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵੇਖ ਸਕਦੇ ਹੋ ਕਿ ਕਿਸੇ ਦਾ ਹਫ਼ਤਾ ਕਿੰਨਾ ਔਖਾ ਰਿਹਾ, ਉਸ ਨੂੰ ਗੰਭੀਰਤਾ ਨਾਲ ਲੈ ਸਕਦੇ ਹੋ, ਤੇ ਫਿਰ ਵੀ ਕੰਮ ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਕਾਇਮ ਰੱਖ ਸਕਦੇ ਹੋ, ਬੋਝ ਵੰਡ ਸਕਦੇ ਹੋ, ਜਾਂ ਉਹ ਇਮਾਨਦਾਰ ਗੱਲਬਾਤ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ ਜੋ ਕਦੋਂ ਦੀ ਬਾਕੀ ਸੀ। ਕਿਸੇ ਦੀ ਪਰਵਾਹ ਕਰਨਾ ਤੇ ਉਸ ਨਾਲ ਸਾਫ਼ ਗੱਲ ਕਰਨਾ ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ਦੇ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਨਹੀਂ। ਅਕਸਰ ਉਹ ਸਾਫ਼ਗੋਈ ਹੀ ਪਰਵਾਹ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

ਜਦੋਂ ਸਮਝ ਲੈਣਾ ਹੀ ਕਾਫ਼ੀ ਨਾ ਹੋਵੇ

ਕਦੇ-ਕਦੇ ਤੁਸੀਂ ਉਸ ਬੰਦੇ ਲਈ ਟਿਕਾਅ ਤੇ ਸਮਝ ਵਾਲਾ ਸਹਾਰਾ ਹੋਵੋਗੇ ਜਿਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਚੰਗੇ ਮੈਨੇਜਰ ਤੋਂ ਵੀ ਵੱਧ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ। ਕੋਈ ਸਾਥੀ ਜੋ ਕਿਸੇ ਦੇ ਤੁਰ ਜਾਣ ਦਾ ਸੋਗ ਹੰਢਾ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਕੋਈ ਜੋ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਡੁੱਬਦਾ ਜਾਪਦਾ ਹੈ, ਕੋਈ ਜਿਸ ਦੀ ਔਖ ਸਾਫ਼ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕੰਮ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਹਮਦਰਦੀ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਆਪਣੀ ਭੂਮਿਕਾ ਦੀ ਹੱਦ ਪਛਾਣਨਾ। ਤੁਸੀਂ ਸੁਣ ਸਕਦੇ ਹੋ, ਜਿੱਥੇ ਤੁਹਾਡੇ ਵੱਸ ਹੈ ਉੱਥੇ ਦਬਾਅ ਘਟਾ ਸਕਦੇ ਹੋ, ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਅਸਲ ਮਦਦ ਵੱਲ ਇਸ਼ਾਰਾ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ, ਬਿਨਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਹੱਲ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਸਮੱਸਿਆ ਵਾਂਗ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਵਾਏ।

ਜੇ ਕੋਈ ਸੱਚਮੁੱਚ ਗੰਭੀਰ ਔਖ ਵਿੱਚ ਲੱਗਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਉਸ ਦਾ ਥੈਰੇਪਿਸਟ ਬਣਨ ਜਾਂ ਉਸ ਦਾ ਸਾਰਾ ਭਾਰ ਚੁੱਕਣ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ। ਆਪਣੇ ਅਦਾਰੇ ਦਾ employee assistance program, ਆਪਣੇ HR ਦੇ ਸਾਧਨ, ਜਾਂ ਕੋਈ ਸੰਕਟ ਹੈਲਪਲਾਈਨ ਪਤਾ ਹੋਣਾ, ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਨਰਮੀ ਨਾਲ ਜ਼ਿਕਰ ਕਰਨ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੋਣਾ, ਚੰਗੀ ਅਗਵਾਈ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹੈ। ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਮਿਹਰਬਾਨੀ ਅਕਸਰ ਇਹੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਬੰਦੇ ਨੂੰ ਉਸ ਮਦਦ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਾ ਦਿਓ ਜੋ ਸੱਚਮੁੱਚ ਉਸ ਦੀ ਹਾਲਤ ਲਈ ਬਣੀ ਹੈ।

ਸ਼ੁਰੂ ਵਾਲੀ ਮੈਨੇਜਰ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਸੀ ਕਿ ਹਮਦਰਦੀ ਗੱਡੀ ਵਿੱਚ ਹੀ ਛੱਡ ਆਵੇ, ਆਖ਼ਰ ਉਸ ਨੇ ਉਹ ਸਲਾਹ ਮੰਨਣੀ ਛੱਡ ਦਿੱਤੀ। ਉਸ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਖ਼ਰਾਬ ਨਹੀਂ ਹੋਏ। ਉਸ ਦੇ ਲੋਕ ਛੱਡ ਕੇ ਜਾਣੋਂ ਹਟ ਗਏ। ਪਤਾ ਲੱਗਾ ਕਿ ਇਹ ਦੋਵੇਂ ਗੱਲਾਂ ਸ਼ੁਰੂ ਤੋਂ ਹੀ ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ਨਾਲ ਜੁੜੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਸਨ।

ਸਰੋਤ

• Center for Creative Leadership, Empathy in the Workplace: A Tool for Effective Leadership
• Helen Riess, The Science of Empathy (Journal of Patient Experience)
• Rasmus Hougaard, Jacqueline Carter, and Marissa Afton, Connect with Empathy, But Lead with Compassion (Harvard Business Review)