ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਸੰਕਟ ਵਿੱਚ ਹੋ ਜਾਂ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਬਾਰੇ ਸੋਚ ਰਹੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਤੁਸੀਂ ਇਕੱਲੇ ਨਹੀਂ ਹੋ। US ਵਿੱਚ, 988 ਤੇ ਕਾਲ ਜਾਂ ਟੈਕਸਟ ਕਰੋ (Suicide & Crisis Lifeline, 24/7), 741741 ਤੇ HOME ਟੈਕਸਟ ਕਰੋ (Crisis Text Line), ਜਾਂ ਸੰਕਟਕਾਲ ਵਿੱਚ 911 ਤੇ ਕਾਲ ਕਰੋ।
ਝਟਪਟ ਸੁਝਾਅ
- ਨਾਂ ਦਿਓ: ਇਹ ਲੰਘ ਜਾਵੇਗਾ।
- ਸਾਹ ਛੱਡਣਾ ਲੈਣ ਨਾਲੋਂ ਲੰਮਾ ਕਰੋ।
- ਪੈਰ ਜ਼ਮੀਨ ਤੇ ਟਿਕਾਓ, ਪੰਜ ਚੀਜ਼ਾਂ ਲੱਭੋ।
ਅਕਸਰ ਇਹ ਉਦੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਤੁਹਾਡੇ ਕੋਲ ਇਸ ਨੂੰ ਬਿਆਨ ਕਰਨ ਲਈ ਸ਼ਬਦ ਵੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ। ਇੱਕਦਮ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਗਰਮੀ ਦੀ ਲਹਿਰ। ਦਿਲ ਜੋ ਹੌਲੀ ਹੋਣ ਦਾ ਨਾਂ ਨਹੀਂ ਲੈਂਦਾ। ਅਚਾਨਕ ਪੂਰਾ ਯਕੀਨ ਕਿ ਕੁਝ ਬਹੁਤ ਗ਼ਲਤ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਭਾਵੇਂ ਕਮਰੇ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਵੀ ਨਹੀਂ ਬਦਲਿਆ। ਸਾਹ ਛੋਟਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਹੱਥਾਂ ਵਿੱਚ ਝਰਨਾਹਟ ਹੋਣ ਲੱਗਦੀ ਹੈ। ਇੱਕ ਖ਼ਿਆਲ ਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਉੱਚਾ ਤੇ ਪੱਕਾ: ਮੈਂ ਮਰਨ ਵਾਲਾ ਹਾਂ, ਜਾਂ ਮੇਰਾ ਕਾਬੂ ਖੁੱਸ ਜਾਵੇਗਾ, ਜਾਂ ਦੋਵੇਂ।
ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਇਸ ਵਿੱਚੋਂ ਲੰਘੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਪਤਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਕਿੰਨਾ ਅਸਲੀ ਲੱਗਦਾ ਹੈ। ਅਤੇ ਜੇ ਕਦੇ ਕਿਸੇ ਨੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਕਿਹਾ ਹੋਵੇ, "ਬੱਸ ਸ਼ਾਂਤ ਹੋ ਜਾ," ਤਾਂ ਇਹ ਵੀ ਪਤਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸ ਪਲ ਇਹ ਗੱਲ ਕਿੰਨੀ ਬੇਕਾਰ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਪੈਨਿਕ ਅਟੈਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਭ ਤੋਂ ਡਰਾਉਣੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ ਜੋ ਸਰੀਰ ਆਪਣੇ ਨਾਲ ਆਪ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਗ਼ਲਤ ਸਮਝੀਆਂ ਜਾਣ ਵਾਲੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਵੀ ਇੱਕ ਹੈ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਵੱਲੋਂ ਵੀ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇਹ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵੱਲੋਂ ਵੀ ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪਿਆਰ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਸੋ ਆਓ ਇਸ ਨੂੰ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਖੋਲ੍ਹ ਕੇ ਵੇਖੀਏ, ਹੁਣ ਜਦੋਂ ਤੁਸੀਂ ਇਸ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਨਹੀਂ ਹੋ, ਤਾਂ ਜੋ ਅਗਲੀ ਵਾਰ ਇਹ ਥੋੜ੍ਹਾ ਘੱਟ ਓਪਰਾ ਲੱਗੇ।
ਝੂਠਾ ਅਲਾਰਮ
ਸਭ ਤੋਂ ਕੰਮ ਦੀ ਇੱਕੋ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ। ਪੈਨਿਕ ਅਟੈਕ ਤੁਹਾਡੇ ਸਰੀਰ ਦਾ ਅਲਾਰਮ ਹੈ ਜੋ ਉਦੋਂ ਵੱਜ ਪੈਂਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਕਿਤੇ ਅੱਗ ਲੱਗੀ ਹੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ।
ਤੁਹਾਡੇ ਅੰਦਰ ਇੱਕ ਬਣਿਆ-ਬਣਾਇਆ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਸਿਸਟਮ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਕਈ ਵਾਰ ਲੜੋ-ਜਾਂ-ਭੱਜੋ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਦਿਮਾਗ਼ ਨੂੰ ਸੱਚੀ ਖ਼ਤਰੇ ਦੀ ਭਿਣਕ ਪੈਂਦੀ ਹੈ, ਰਾਹ ਵਿੱਚ ਸੱਪ, ਜਾਂ ਤੁਹਾਡੇ ਵੱਲ ਮੁੜਦੀ ਕਾਰ, ਤਾਂ ਇਹ ਪਲਾਂ ਵਿੱਚ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਐਡਰੀਨਲਿਨ ਭਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਦਿਲ ਤੇਜ਼ ਧੜਕਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਖ਼ੂਨ ਪੱਠਿਆਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚੇ। ਸਾਹ ਤੇਜ਼ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਵੱਧ ਆਕਸੀਜਨ ਮਿਲੇ। ਇੰਦਰੀਆਂ ਤਿੱਖੀਆਂ ਹੋ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਖ਼ੂਨ ਉਂਗਲਾਂ ਤੇ ਪੈਰਾਂ ਵੱਲੋਂ ਹਟ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇਸੇ ਕਰਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਝਰਨਾਹਟ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜਾਂ ਉਹ ਠੰਢੇ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਸੱਚਮੁੱਚ ਕਿਸੇ ਖ਼ਤਰੇ ਤੋਂ ਭੱਜਣਾ ਹੋਵੇ, ਇਹ ਸਭ ਕਮਾਲ ਦਾ ਹੈ।
ਪੈਨਿਕ ਅਟੈਕ ਓਹੀ ਸਿਸਟਮ ਹੈ ਜੋ ਗ਼ਲਤ ਵੇਲੇ ਚੱਲ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਅਲਾਰਮ ਵੱਜਦਾ ਹੈ, ਸਰੀਰ ਬਿਲਕੁਲ ਓਹੀ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਲਈ ਉਹ ਬਣਿਆ ਹੈ, ਪਰ ਸੱਪ ਕੋਈ ਹੈ ਹੀ ਨਹੀਂ। Mayo Clinic ਸਿੱਧੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿੱਚ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ: ਪੈਨਿਕ ਅਟੈਕ ਤੀਬਰ ਡਰ ਦਾ ਅਚਾਨਕ ਦੌਰ ਹੈ ਜੋ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਸਖ਼ਤ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਿਆਵਾਂ ਛੇੜ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਜਦਕਿ ਅਸਲ ਖ਼ਤਰਾ ਜਾਂ ਕੋਈ ਸਾਫ਼ ਕਾਰਨ ਹੁੰਦਾ ਹੀ ਨਹੀਂ। ਤੁਹਾਨੂੰ ਹੋਣ ਵਾਲਾ ਹਰ ਅਹਿਸਾਸ ਅਸਲੀ ਹੈ। ਜਿਸ ਖ਼ਤਰੇ ਲਈ ਸਰੀਰ ਤਿਆਰ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਉਹ ਅਸਲੀ ਨਹੀਂ।
ਇਹ ਕੋਈ ਛੋਟਾ ਫ਼ਰਕ ਨਹੀਂ। ਇਹੀ ਤਾਂ ਸਾਰੀ ਗੱਲ ਹੈ। ਧੜਕਦਾ ਦਿਲ ਹਾਰਟ ਅਟੈਕ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਸਾਹ ਦਾ ਛੋਟਾ ਹੋਣਾ ਦਮ ਘੁੱਟਣਾ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਇਹ ਦਹਿਸ਼ਤ ਤੁਹਾਡੇ ਅਲਾਰਮ ਦੀ ਚੀਕ ਹੈ, ਇਸ ਗੱਲ ਦਾ ਸਬੂਤ ਨਹੀਂ ਕਿ ਕੁਝ ਭਿਆਨਕ ਵਾਪਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਤੁਹਾਡਾ ਸਰੀਰ ਤੁਹਾਨੂੰ ਬਚਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਬੱਸ ਵੇਲੇ ਦਾ ਹਿਸਾਬ ਬੁਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਗ਼ਲਤ ਲੱਗ ਗਿਆ ਹੈ।
ਇਹ ਕਿਹੋ ਜਿਹਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਕਿਉਂ
ਪੈਨਿਕ ਅਟੈਕ ਦੇ ਲੱਛਣ ਕਾਫ਼ੀ ਮਿਲਦੇ-ਜੁਲਦੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਇੱਕ ਵਾਰ ਪਤਾ ਲੱਗ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਇਹ ਗੱਲ ਅਜੀਬ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਤਸੱਲੀ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਤੁਸੀਂ ਹੋ ਰਹੀ ਗੱਲ ਨੂੰ ਨਾਂ ਦੇ ਸਕਦੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਉਹ ਤੁਹਾਨੂੰ ਇਹ ਯਕੀਨ ਦਿਵਾਉਣ ਦੀ ਤਾਕਤ ਗੁਆ ਬਹਿੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਮਰ ਰਹੇ ਹੋ।
ਆਮ ਲੱਛਣਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ:
- ਦਿਲ ਦਾ ਤੇਜ਼ ਜਾਂ ਜ਼ੋਰ-ਜ਼ੋਰ ਨਾਲ ਧੜਕਣਾ
- ਸਾਹ ਦਾ ਛੋਟਾ ਹੋਣਾ, ਜਾਂ ਪੂਰਾ ਸਾਹ ਨਾ ਆਉਣ ਦਾ ਅਹਿਸਾਸ
- ਛਾਤੀ ਵਿੱਚ ਦਰਦ ਜਾਂ ਜਕੜਨ
- ਪਸੀਨਾ, ਕੰਬਣੀ, ਜਾਂ ਠੰਢ ਲੱਗਣੀ
- ਹੱਥਾਂ, ਪੈਰਾਂ ਜਾਂ ਮੂੰਹ ਵਿੱਚ ਝਰਨਾਹਟ ਜਾਂ ਸੁੰਨ ਹੋਣਾ
- ਚੱਕਰ ਆਉਣੇ ਜਾਂ ਬੇਹੋਸ਼ੀ ਜਿਹੀ ਮਹਿਸੂਸ ਹੋਣੀ
- ਜੀਅ ਕੱਚਾ ਹੋਣਾ ਜਾਂ ਢਿੱਡ ਵਿੱਚ ਗੰਢ ਜਿਹੀ ਪੈਣੀ
- ਸਭ ਕੁਝ ਗ਼ੈਰ-ਹਕੀਕੀ ਲੱਗਣਾ, ਜਿਵੇਂ ਤੁਸੀਂ ਬਾਹਰੋਂ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਵੇਖ ਰਹੇ ਹੋਵੋ
- ਕਾਬੂ ਗੁਆਉਣ ਜਾਂ ਮਰ ਜਾਣ ਦਾ ਭਾਰੀ ਡਰ
ਸਭ ਤੋਂ ਡਰਾਉਣੇ ਲੱਛਣ ਅਕਸਰ ਸਭ ਤੋਂ ਸਧਾਰਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਹੱਥਾਂ ਦੀ ਝਰਨਾਹਟ ਤੇ ਸਿਰ ਦਾ ਹਲਕਾਪਨ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਬਹੁਤ ਤੇਜ਼ ਸਾਹ ਲੈਣ ਕਰਕੇ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਖ਼ੂਨ ਵਿੱਚ ਗੈਸਾਂ ਦਾ ਸੰਤੁਲਨ ਬਦਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਲੱਗਦਾ ਡਰਾਉਣਾ ਹੈ। ਨੁਕਸਾਨ ਕੋਈ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ। ਹਰ ਚੀਜ਼ ਦੇ ਗ਼ੈਰ-ਹਕੀਕੀ ਲੱਗਣ ਨੂੰ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਕਈ ਵਾਰ ਡੀਰੀਅਲਾਈਜ਼ੇਸ਼ਨ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਦਿਮਾਗ਼ ਦਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਤਣਾਅ ਵਾਲੇ ਰਸਾਇਣਾਂ ਦੇ ਹੜ੍ਹ ਪ੍ਰਤੀ ਹੁੰਗਾਰਾ ਸਮਝੋ। ਅਜੀਬ ਹੈ, ਪਰ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਨਹੀਂ।
ਇਸ ਨਾਲ ਉਹ ਸਵਾਲ ਖੜ੍ਹਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਲਗਭਗ ਹਰ ਕੋਈ ਮਨ ਹੀ ਮਨ ਪੁੱਛਦਾ ਹੈ।
ਕੀ ਪੈਨਿਕ ਅਟੈਕ ਸੱਚਮੁੱਚ ਨੁਕਸਾਨ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ?
ਛੋਟਾ ਜਵਾਬ ਹੈ, ਨਹੀਂ। ਡਰਾਉਣਾ ਹੋਣਾ ਤੇ ਨੁਕਸਾਨਦੇਹ ਹੋਣਾ ਇੱਕੋ ਗੱਲ ਨਹੀਂ।
Cleveland Clinic ਸਿੱਧਾ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ: ਪੈਨਿਕ ਅਟੈਕ ਆਪਣੇ ਆਪ ਵਿੱਚ ਤੁਹਾਡੀ ਸਿਹਤ ਲਈ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਜਾਂ ਹਾਨੀਕਾਰਕ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ। NHS ਵੀ ਇਹੀ ਗੱਲ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਅਟੈਕ ਤੁਹਾਨੂੰ ਸਰੀਰਕ ਨੁਕਸਾਨ ਨਹੀਂ ਪਹੁੰਚਾਏਗਾ, ਤੇ ਇਹ ਵੀ ਕਿ ਇਸ ਕਰਕੇ ਹਸਪਤਾਲ ਭਰਤੀ ਹੋਣਾ ਬਹੁਤ ਹੀ ਘੱਟ ਵਾਪਰਦਾ ਹੈ। ਤੁਹਾਡਾ ਦਿਲ ਬੈਠ ਨਹੀਂ ਜਾਵੇਗਾ। ਤੁਹਾਡਾ ਸਾਹ ਰੁਕ ਨਹੀਂ ਜਾਵੇਗਾ। ਸਰੀਰ ਅਲਾਰਮ ਨੂੰ ਸਦਾ ਲਈ ਵਜਾਈ ਨਹੀਂ ਰੱਖ ਸਕਦਾ, ਤੇ ਇਸੇ ਕਰਕੇ ਅਗਲੀ ਗੱਲ ਏਨੀ ਅਹਿਮ ਹੈ।
ਪੈਨਿਕ ਅਟੈਕ ਸਿਖਰ ਤੇ ਪਹੁੰਚਦਾ ਹੈ ਤੇ ਫਿਰ ਹੇਠਾਂ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਬਹੁਤੇ ਪੰਜ ਤੋਂ ਵੀਹ ਮਿੰਟ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਭਾਵੇਂ ਕੁਝ ਲੋਕ ਲੰਮੇ ਦੌਰ ਵੀ ਦੱਸਦੇ ਹਨ। ਤੀਬਰਤਾ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਚੜ੍ਹਦੀ ਹੈ, ਭਿਆਨਕ ਸਿਖਰ ਤੇ ਟਿਕਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਫਿਰ ਆਪਣੇ ਆਪ ਹੀ ਹੇਠਾਂ ਆ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਐਡਰੀਨਲਿਨ ਮੁੱਕ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸਿਸਟਮ ਕੋਲ ਦੁਬਾਰਾ ਟਿਕਣ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਹੋਰ ਕੋਈ ਰਾਹ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਇਸ ਲਈ ਤੁਹਾਨੂੰ ਕੋਈ ਵੱਡਾ ਕਾਰਨਾਮਾ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਪੈਂਦਾ। ਸਰੀਰ ਦਾ ਬਣਤਰ ਹੀ ਇਹ ਹੈ।
ਇਹ ਗੱਲ ਸਾਫ਼-ਸਾਫ਼ ਕਹਿਣੀ ਬਣਦੀ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਸ ਪਲ ਤੁਹਾਡਾ ਮਨ ਤੁਹਾਨੂੰ ਬਿਲਕੁਲ ਉਲਟ ਦੱਸ ਰਿਹਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਲਹਿਰ ਟੁੱਟੇਗੀ ਜ਼ਰੂਰ। ਹਮੇਸ਼ਾ ਟੁੱਟੀ ਹੈ। ਹੁਣ ਤੱਕ ਤੁਸੀਂ ਹਰ ਇੱਕ ਵਿੱਚੋਂ ਲੰਘ ਆਏ ਹੋ, ਤੇ ਤੁਹਾਡਾ ਰਿਕਾਰਡ ਸੌ ਫ਼ੀਸਦੀ ਹੈ।
ਇੱਕ ਇਮਾਨਦਾਰ ਗੱਲ ਹੋਰ। ਪੈਨਿਕ ਅਟੈਕ ਦੇ ਲੱਛਣ ਸੱਚੀ ਡਾਕਟਰੀ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਨਾਲ ਰਲ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਛਾਤੀ ਦਾ ਦਰਦ ਤੇ ਸਾਹ ਦੀ ਤੰਗੀ। ਜੇ ਇਹ ਤੁਹਾਡੀ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਹੈ, ਜਾਂ ਕੁਝ ਵੀ ਤੁਹਾਡੇ ਆਮ ਤਜਰਬੇ ਤੋਂ ਵੱਖਰਾ ਲੱਗ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਡਾਕਟਰ ਕੋਲੋਂ ਜਾਂਚ ਕਰਵਾਉਣੀ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਾਜਬ ਹੈ। ਹੋਰ ਕਾਰਨ ਰੱਦ ਕਰਵਾਉਣੇ ਬੇਵਜ੍ਹਾ ਘਬਰਾਹਟ ਨਹੀਂ। ਇਹ ਚੰਗੀ ਸੰਭਾਲ ਹੈ, ਤੇ ਇਸ ਨਾਲ ਸੱਚੀ ਮਨ ਦੀ ਸ਼ਾਂਤੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।
ਇਹ ਬਿਨਾਂ ਵਜ੍ਹਾ ਕਿਉਂ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ
ਕਈ ਪੈਨਿਕ ਅਟੈਕਾਂ ਦਾ ਸਾਫ਼ ਕਾਰਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਭਰੀ ਹੋਈ ਰੇਲ, ਕੋਈ ਤਕਰਾਰ, ਜਾਂ ਕੋਈ ਡਰ ਜੋ ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਸਾਹਮਣੇ ਆ ਗਿਆ। ਪਰ ਕੁਝ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਚਿਤਾਵਨੀ ਦੇ ਆਉਂਦੇ ਹਨ, ਕਿਸੇ ਆਮ ਜਿਹੀ ਸ਼ਾਂਤ ਦੁਪਹਿਰ ਵਿੱਚ ਜਾਂ ਨੀਂਦ ਵਿੱਚੋਂ ਹੀ। ਇਹੀ ਬੇਤਰਤੀਬੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਏਨਾ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਬਣਾ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਜੇ ਕੋਈ ਕਾਰਨ ਨਾ ਦਿਸੇ, ਤਾਂ ਮਨ ਸਭ ਤੋਂ ਬੁਰਾ ਕਾਰਨ ਫੜ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਕਾਰਨ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਹੁੰਦਾ ਜ਼ਰੂਰ ਹੈ, ਬੱਸ ਉੱਥੇ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ ਜਿੱਥੇ ਤੁਸੀਂ ਲੱਭ ਰਹੇ ਹੋ। ਸਰੀਰ ਤਣਾਅ ਦਾ ਹਿਸਾਬ ਰੱਖਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਅਲਾਰਮ ਅਕਸਰ ਦਬਾਅ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਨਹੀਂ ਸਗੋਂ ਦਬਾਅ ਇਕੱਠਾ ਹੋ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੱਜਦਾ ਹੈ। ਇਸੇ ਕਰਕੇ ਏਨੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾ ਅਟੈਕ ਛੁੱਟੀਆਂ ਵਿੱਚ, ਕਿਸੇ ਸ਼ਾਂਤ ਵੀਕਐਂਡ ਤੇ, ਜਾਂ ਠੀਕ ਉਸ ਵੇਲੇ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਉਹ ਆਖ਼ਰ ਢਿੱਲੇ ਪੈਂਦੇ ਹਨ। ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਤੋਂ ਚੁੱਕਿਆ ਬੋਝ ਉੱਡ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦਾ। ਉਹ ਆਪਣਾ ਹਿਸਾਬ ਮੰਗਦਾ ਹੈ।
ਕੁਝ ਗੱਲਾਂ ਅਲਾਰਮ ਦੇ ਗ਼ਲਤ ਵੱਜਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਵਧਾ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ: ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਦਾ ਤਣਾਅ, ਘੱਟ ਨੀਂਦ, ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਕੈਫ਼ੀਨ, ਤੇ ਪਿਛਲੇ ਅਟੈਕਾਂ ਦੀ ਯਾਦ, ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੇ ਹੀ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਖ਼ਰਾਬੀ ਲੱਭਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹੋ। ਇਹ ਆਖ਼ਰੀ ਗੱਲ ਆਪਣਾ ਹੀ ਚੱਕਰ ਬਣ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਤੁਸੀਂ ਦਿਲ ਦੀ ਧੜਕਣ ਵੱਲ ਧਿਆਨ ਦਿੰਦੇ ਹੋ, ਧਿਆਨ ਦੇਣ ਨਾਲ ਉਹ ਤੇਜ਼ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤੇਜ਼ ਹੋਣਾ ਖ਼ਤਰੇ ਵਾਂਗ ਪੜ੍ਹਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਗੱਡੀ ਤੁਰ ਪੈਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਚੱਕਰ ਨੂੰ ਸਮਝਣਾ ਹੀ ਇਸ ਨੂੰ ਤੋੜਨ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਕਦਮ ਹੈ। ਤੁਸੀਂ ਕਮਜ਼ੋਰ ਨਹੀਂ ਹੋ, ਤੇ ਤੁਸੀਂ ਇਹ ਆਪ ਸੱਦਿਆ ਵੀ ਨਹੀਂ। ਬੱਸ ਤੁਹਾਡਾ ਅਲਾਰਮ ਇਸ ਵੇਲੇ ਥੋੜ੍ਹਾ ਵੱਧ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲ ਸੈੱਟ ਹੈ, ਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਹੌਲਾ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਉਸ ਪਲ ਕੀ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ
ਕੋਈ ਜਾਦੂਈ ਸਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਤੇ ਜੋ ਕੋਈ ਵੇਚ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਉਹ ਝੂਠ ਬੋਲ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਤੁਸੀਂ ਏਨਾ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ ਕਿ ਅੱਗ ਉੱਤੇ ਹੋਰ ਤੇਲ ਨਾ ਪਾਓ ਤੇ ਲਹਿਰ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਰਾਹ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਦਿਓ। ਕੁਝ ਗੱਲਾਂ ਸੱਚਮੁੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ।
- ਇਸ ਨੂੰ ਨਾਂ ਦਿਓ। ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਕਹੋ, ਜੇ ਹੋ ਸਕੇ ਤਾਂ ਉੱਚੀ ਬੋਲ ਕੇ, "ਇਹ ਪੈਨਿਕ ਅਟੈਕ ਹੈ। ਇਹ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਨਹੀਂ। ਇਹ ਲੰਘ ਜਾਵੇਗਾ।" ਤੁਸੀਂ ਦਿਮਾਗ਼ ਦੇ ਸੋਚਣ ਵਾਲੇ ਹਿੱਸੇ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਵਾ ਰਹੇ ਹੋ ਕਿ ਅਲਾਰਮ ਝੂਠਾ ਹੈ। ਏਨੇ ਨਾਲ ਹੀ ਤੇਜ਼ੀ ਕੁਝ ਘਟ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
- ਸਾਹ ਛੱਡਣਾ ਹੌਲਾ ਕਰੋ। ਦਲੀਲਾਂ ਨਾਲ ਤੁਸੀਂ ਸ਼ਾਂਤ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦੇ, ਪਰ ਸਾਹ ਬਦਲ ਸਕਦੇ ਹੋ, ਤੇ ਸਰੀਰ ਸਾਹ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਤੁਰਦਾ ਹੈ। ਹੌਲੀ ਜਿਹੀ ਸਾਹ ਲਵੋ, ਫਿਰ ਸਾਹ ਛੱਡਣ ਨੂੰ ਸਾਹ ਲੈਣ ਨਾਲੋਂ ਲੰਮਾ ਕਰੋ। ਲੰਮਾ, ਹੌਲਾ ਸਾਹ ਛੱਡਣਾ ਤੁਹਾਡੇ ਨਰਵਸ ਸਿਸਟਮ ਨੂੰ ਸਿੱਧਾ ਸੁਨੇਹਾ ਹੈ ਕਿ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਲੰਘ ਗਈ ਹੈ।
- ਇਸ ਨਾਲ ਲੜੋ ਨਾ। ਇਹ ਗੱਲ ਉਲਟੀ ਲੱਗਦੀ ਹੈ। ਘਬਰਾਹਟ ਨਾਲ ਲੜਨਾ, ਆਕੜ ਜਾਣਾ, ਜ਼ੋਰ ਲਾ ਕੇ ਇਸ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਨੀ, ਇਹ ਸਭ ਇਸ ਨੂੰ ਹੋਰ ਖ਼ੁਰਾਕ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਅਹਿਸਾਸਾਂ ਨੂੰ ਹੋਣ ਦੇਣਾ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਉੱਠਦੇ ਵੇਖਣਾ ਤੇ ਉੱਤੋਂ ਹੋਰ ਡਰ ਨਾ ਪਾਉਣਾ, ਇਹ ਇਸ ਦਾ ਬਾਲਣ ਖੋਹ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। NHS ਇਸ ਨੂੰ ਲਹਿਰ ਉੱਤੇ ਸਵਾਰ ਹੋ ਕੇ ਲੰਘ ਜਾਣਾ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਤੁਸੀਂ ਹਾਰ ਨਹੀਂ ਮੰਨ ਰਹੇ। ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੇ ਸਰੀਰ ਦੇ ਰਾਹ ਵਿੱਚੋਂ ਹਟ ਰਹੇ ਹੋ।
- ਆਪਣੀਆਂ ਇੰਦਰੀਆਂ ਵੱਲ ਮੁੜੋ। ਪੈਰ ਫ਼ਰਸ਼ ਤੇ ਟਿਕਾਓ। ਪੰਜ ਚੀਜ਼ਾਂ ਵੇਖੋ ਜੋ ਦਿਸ ਰਹੀਆਂ ਹਨ, ਹੱਥ ਹੇਠਲੀ ਛੋਹ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰੋ, ਕਮਰੇ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਆਵਾਜ਼ ਸੁਣੋ। ਇਹ ਤੁਹਾਡਾ ਧਿਆਨ ਨਰਮੀ ਨਾਲ ਡਰਾਉਣੇ ਖ਼ਿਆਲਾਂ ਦੇ ਚੱਕਰ ਵਿੱਚੋਂ ਕੱਢ ਕੇ ਅਸਲੀ, ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ ਲੈ ਆਉਂਦਾ ਹੈ।
ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕੋਈ ਵੀ ਅਟੈਕ ਨੂੰ ਪਲਾਂ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਰੋਕਦਾ। ਇਹ ਏਨਾ ਕਰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਪੈਨਿਕ ਅਟੈਕ ਨੂੰ ਹੋਰ ਲੰਮਾ ਤੇ ਹੋਰ ਬੁਰਾ ਨਹੀਂ ਬਣਾਉਂਦੇ। ਤੁਸੀਂ ਬੱਸ ਵਕਤ ਲੰਘਾ ਰਹੇ ਹੋ, ਜਦਕਿ ਸਰੀਰ ਆਪਣਾ ਕੰਮ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਜੇ ਇਹ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਨਾਲ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੋਵੇ
ਆਪਣੇ ਕਿਸੇ ਪਿਆਰੇ ਨੂੰ ਪੈਨਿਕ ਅਟੈਕ ਵਿੱਚੋਂ ਲੰਘਦੇ ਵੇਖਣਾ ਔਖਾ ਹੈ। ਮਨ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਝੱਟ ਠੀਕ ਕਰ ਦੇਈਏ, ਤੇ ਇਹੀ ਜਲਦਬਾਜ਼ੀ ਉਲਟੀ ਪੈ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਲੋੜ ਸ਼ਾਂਤ ਸਾਥ ਦੀ ਹੈ, ਹੱਲਾਂ ਦੀ ਝੜੀ ਦੀ ਨਹੀਂ।
ਕੁਝ ਗੱਲਾਂ ਜੋ ਸੱਚਮੁੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ:
- ਨਾਲ ਰਹੋ, ਤੇ ਟਿਕੇ ਰਹੋ। ਤੁਹਾਡੀ ਸ਼ਾਂਤੀ ਉਧਾਰ ਲਈ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਜੇ ਤੁਹਾਡੀ ਆਵਾਜ਼ ਧੀਮੀ ਤੇ ਸਾਹ ਹੌਲਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲ ਪਿੱਛੇ ਤੁਰਨ ਲਈ ਕੁਝ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
- ਤਸੱਲੀ ਵਾਲੀ ਗੱਲ ਸਾਦੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿੱਚ ਕਹੋ। "ਤੂੰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਹੈਂ। ਇਹ ਪੈਨਿਕ ਅਟੈਕ ਹੈ। ਇਹ ਲੰਘ ਜਾਵੇਗਾ।" ਨਰਮੀ ਨਾਲ ਦੁਹਰਾਓ। ਉਸ ਪਲ ਜਦੋਂ ਕੁਝ ਵੀ ਪੱਕਾ ਨਹੀਂ ਲੱਗਦਾ, ਤੁਸੀਂ ਟਿਕੀ ਹੋਈ ਸੱਚਾਈ ਬਣ ਰਹੇ ਹੋ।
- ਭੀੜ ਨਾ ਕਰੋ ਤੇ ਨਾ ਹੀ ਫੜੋ। ਛੂਹਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਪੁੱਛੋ। ਕਈਆਂ ਨੂੰ ਹੱਥ ਫੜਨ ਨਾਲ ਟਿਕਾਅ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, ਕਈਆਂ ਨੂੰ ਘੁਟਣ ਲੱਗਦੀ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਦੱਸਣ ਦਿਓ।
- ਸਵਾਲਾਂ ਦੀ ਝੜੀ ਨਾ ਲਾਓ। "ਕੀ ਹੋਇਆ? ਇੰਝ ਕਿਉਂ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ?" ਇਸ ਨਾਲ ਦਬਾਅ ਹੋਰ ਵਧਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਗੱਲ ਲਈ ਵਕਤ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਲਹਿਰ ਲੰਘ ਜਾਵੇ।
- ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਬਹਿ ਕੇ ਇੰਤਜ਼ਾਰ ਕਰੋ। ਤੁਹਾਨੂੰ ਇਸ ਨੂੰ ਰੋਕਣਾ ਨਹੀਂ ਪੈਣਾ। ਬੱਸ ਛੱਡ ਕੇ ਨਾ ਜਾਓ। ਇਹ ਪਤਾ ਹੋਣਾ ਕਿ ਕੋਈ ਨਾਲ ਹੈ, ਆਪਣੇ ਆਪ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਦਵਾਈ ਹੈ।
ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਲੋਕ ਅਕਸਰ ਨਿਢਾਲ, ਸ਼ਰਮਿੰਦੇ ਜਾਂ ਕੰਬਦੇ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਥੋੜ੍ਹੀ ਚੁੱਪ, ਥੋੜ੍ਹਾ ਪਾਣੀ, ਤੇ ਕੋਈ ਵੱਡੀ ਪੜਚੋਲ ਨਹੀਂ, ਜਦ ਤੱਕ ਉਹ ਆਪ ਨਾ ਚਾਹੁਣ। ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਮਿਹਰਬਾਨੀ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਜੋ ਹੋਇਆ ਉਸ ਨੂੰ ਆਮ ਤੇ ਲੰਘ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਗੱਲ ਵਾਂਗ ਲਵੋ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਹੈ ਹੀ ਇਹੋ ਜਿਹੀ।
ਜਦੋਂ ਗੱਲ ਇੱਕ ਬੁਰੇ ਪਲ ਤੋਂ ਅੱਗੇ ਲੰਘ ਜਾਵੇ
ਇੱਕ ਪੈਨਿਕ ਅਟੈਕ, ਭਾਵੇਂ ਬਿਨਾਂ ਵਜ੍ਹਾ ਹੀ ਆ ਜਾਵੇ, ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਸੋਚ ਨਾਲੋਂ ਕਿਤੇ ਵੱਧ ਆਮ ਹੈ। ਕਿਸੇ ਵੀ ਇੱਕ ਸਾਲ ਵਿੱਚ, ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਲਗਭਗ ਹਰ ਨੌਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਬਾਲਗ ਨੂੰ ਇਹ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਜਿਵੇਂ NIMH ਦੱਸਦਾ ਹੈ, ਇਕੱਲਾ-ਦੁਕੱਲਾ ਪੈਨਿਕ ਅਟੈਕ ਕੋਈ ਮਾਨਸਿਕ ਰੋਗ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਇਹ ਇੱਕ ਔਖਾ ਤਜਰਬਾ ਹੈ, ਤਸ਼ਖ਼ੀਸ ਨਹੀਂ।
ਗੱਲ ਉਦੋਂ ਬਦਲਦੀ ਹੈ ਜਦੋਂ ਅਟੈਕ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਹੋਣ ਲੱਗਣ, ਤੇ ਜਦੋਂ ਅਗਲੇ ਦਾ ਡਰ ਤੁਹਾਡੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਨੂੰ ਢਾਲਣ ਲੱਗ ਪਵੇ। ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਥਾਵਾਂ ਤੋਂ ਬਚਣ ਲੱਗੇ ਹੋ ਜਿੱਥੇ ਪਹਿਲਾਂ ਇਹ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਰੱਦ ਕਰ ਰਹੇ ਹੋ, ਜਾਂ ਮਨ ਵਿੱਚ ਹਰ ਵੇਲੇ ਇਹ ਹਲਕਾ ਜਿਹਾ ਡਰ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਅਗਲਾ ਕਦੋਂ ਆਵੇਗਾ, ਤਾਂ ਇਸ ਪੈਟਰਨ ਦਾ ਇੱਕ ਨਾਂ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ ਪੈਨਿਕ ਡਿਸਆਰਡਰ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਇਹ ਅਸਲੀ ਵੀ ਹੈ ਤੇ ਬਹੁਤ ਹੱਦ ਤੱਕ ਠੀਕ ਵੀ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਖ਼ੁਦ ਅਟੈਕਾਂ ਨਾਲੋਂ ਘੱਟ ਆਮ ਹੈ, ਬਾਲਗਾਂ ਦੇ ਇੱਕ ਛੋਟੇ ਹਿੱਸੇ ਨੂੰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਇਲਾਜ ਨਾਲ ਚੰਗਾ ਹੁੰਗਾਰਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਉਹ ਮਦਦ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਗੱਲਬਾਤ ਵਾਲੀ ਥੈਰੇਪੀ ਦੀ ਇੱਕ ਕਿਸਮ, ਕਾਗਨਿਟਿਵ ਬਿਹੇਵੀਅਰਲ ਥੈਰੇਪੀ ਜਾਂ CBT, ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਚੰਗਾ ਥੈਰੇਪਿਸਟ ਤੁਹਾਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਨਿਸ਼ਾਨੀਆਂ ਦਾ ਜਵਾਬ ਦੇਣ ਦੇ ਖ਼ਾਸ ਤਰੀਕੇ ਸਿਖਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਅਟੈਕਾਂ ਦੀ ਪਕੜ ਢਿੱਲੀ ਪੈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਕੁਝ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਦਵਾਈ ਵੀ ਮਦਦ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਡਾਕਟਰ ਤੁਹਾਨੂੰ ਸਾਰੇ ਬਦਲ ਸਮਝਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਤੁਹਾਨੂੰ ਇਹ ਸਭ ਦੰਦ ਕਰੀਚ ਕੇ ਇਕੱਲੇ ਨਹੀਂ ਝੱਲਣਾ ਪੈਣਾ, ਨਾ ਹੀ ਇਸ ਦੇ ਆਪੇ ਲੰਘ ਜਾਣ ਦੀ ਉਡੀਕ ਕਰਨੀ ਪੈਣੀ ਹੈ।
ਡਾਕਟਰ ਜਾਂ ਮਾਨਸਿਕ ਸਿਹਤ ਦੇ ਮਾਹਰ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕਰੋ ਜੇ ਪੈਨਿਕ ਅਟੈਕ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਹੋ ਰਹੇ ਹਨ, ਜੇ ਅਗਲੇ ਦਾ ਡਰ ਤੁਹਾਡੇ ਫ਼ੈਸਲੇ ਚਲਾ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਜਾਂ ਜੇ ਇਹ ਸਭ ਤੁਹਾਡੀ ਨੀਂਦ, ਤੁਹਾਡੇ ਕੰਮ ਜਾਂ ਤੁਹਾਡੇ ਆਪਣਿਆਂ ਨੂੰ ਘਸਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਮਤਲਬ ਇਹ ਨਹੀਂ ਕਿ ਤੁਹਾਡੇ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਖ਼ਰਾਬੀ ਹੈ, ਤੇ ਇਸ ਦਾ ਮਤਲਬ ਬਿਲਕੁਲ ਵੀ ਇਹ ਨਹੀਂ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋ। ਮਤਲਬ ਸਿਰਫ਼ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਤੁਹਾਡੇ ਅਲਾਰਮ ਸਿਸਟਮ ਨੂੰ ਥੋੜ੍ਹੀ ਸੈਟਿੰਗ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ, ਤੇ ਇਹ ਕੰਮ ਉਸ ਬੰਦੇ ਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਨੇ ਠੀਕ ਇਸੇ ਕੰਮ ਦੀ ਸਿਖਲਾਈ ਲਈ ਹੋਈ ਹੈ।
ਉਦੋਂ ਤੱਕ, ਉਸ ਇੱਕ ਗੱਲ ਨੂੰ ਫੜੀ ਰੱਖੋ ਜੋ ਉਦੋਂ ਵੀ ਸੱਚ ਹੈ ਜਦੋਂ ਤੁਹਾਡੇ ਅੰਦਰ ਸਭ ਕੁਝ ਇਸ ਦੇ ਉਲਟ ਚੀਕ ਰਿਹਾ ਹੋਵੇ। ਜੋ ਤੁਸੀਂ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰ ਰਹੇ ਹੋ, ਉਹ ਝੂਠਾ ਅਲਾਰਮ ਹੈ, ਤੁਹਾਡਾ ਸਰੀਰ ਖ਼ਤਰੇ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ, ਤੇ ਲਹਿਰ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਹੇਠਾਂ ਵੱਲ ਮੁੜ ਪਈ ਹੈ।
ਸਰੋਤ
- National Institute of Mental Health, Panic Disorder: When Fear Overwhelms
- Cleveland Clinic, Panic Attacks & Panic Disorder: Causes, Symptoms & Treatment
- Mayo Clinic, Panic attacks and panic disorder, Symptoms and causes
- NHS, Panic disorder